از امام صادق ( عليه السلام ) نقل شده كه فرمودند : اميرالمؤمنينعلى ( عليه السلام ) چنين فرموده : « ثلاثُ علامات لِلْمُرائى : يَنْشُط اذا رأى الناس و يَكسل اذا كان وحده و يُحبّ ان يُحمَدَ فى جميع اموره » : سه علامت براى انسان رياكار است : زمانى كه مردم را ببيند با نشاط است و وقتى تنها باشد كسل است و دوست مىدارد در تمام امورش ستايش شود . « 1 » مرد پرهيزگار بر خلاف فرد رياكننده در همه حال با سبكى و نشاط به كار و عبادت خود مشغول است و به غير بىتوجه . چرا در عبادت بىنشاطيم بىنشاطى عوامل گوناگونى دارد ، و عمده آن دو چيز باشد : 1 - عدم ايمان به هدف و عدم اعتقاد به اعمالى كه انجام مىدهيم ، عده‌اى از ما كه در عملشان بىنشاطند براى اين است كه هدف مشخصى ندارند ، يا ايمان به هدف ندارند ، علم به خدا و معاد دارند اما نور ايمان بر قلبشان سايه‌افكن نشده است ، اين ايمان و سستى در عقيده موجب بىنشاطى در عبادت مىشود ، چنان كه اگر كسى هدفى براى درس خواندن و كار كردن نداشته باشد ، با كسالت درس مىخواند و كار را انجام مىدهد . 2 - خستگى - عدم نشاط در كار و عبادت گاهى از خستگى و كوفتگى جسمى و روحى نشأت مىگيرد ، چنان كه بسيار در اعمال روزانه خصوصاً نماز خواندن آزموده‌ايم ، وقتى از سر كار با خستگى آمده‌ايم ، نماز خواندن براى ما سنگينى كرده ، و انجام آن سريع ، و با كسالت همراه است ، هر دو عامل يعنى بىهدفى و خستگى را مىتوان با تقويت ايمان و ترك عمل در حال خستگى درمان كرد ، چنان كه در روايات است عبادات بدون نشاط و با خستگى انجام ندهيد كه موجب سرخوردگى انسان از عبادت مىشود بايد در هر كارى نسبت به آن در خود شوق و علاقه ايجاد كنيم

--> ( 1 ) . شرح نهج البلاغه خوئى ، ذيل همين فراز ، جلد 12 ، صفحه 140 . .