الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
117
اخلاق اسلامى در نهج البلاغه ( خطبه متقين ) ( فارسى )
« دعوت كننده مردم با اعمال خود باشيد ، نه دعوت كننده به زبانهايتان » . يعنى تأثير عمل بسيار بالاتر از تأثير زبان است و حتى بهترين طريقه امر به معروف و نهى از منكر است . * * * با اين مقدمه حال به فرازهاى مورد بحث بپردازيم : راضى نبودن به عمل كم و زياد نديدن عمل كثير 37 - لا يَرضَونَ من اعمالِهِم القَليل . 38 - وَ لا يَسْتَكثِرونَ الكَثير پرهيزگاران از اعمال كم خود خشنود نيستند ، همت والاى آنها وافق وسيع فكرى آنها اجازه نمىدهد كه به عمل كم اعتناء و اكتفاء كنند ، آنها براى اعمال كمارزشى نمىبينند و اعمال فراوان خود را زياد نمىبينند . در كتاب « الغارات » از بعضى از اصحاب امام على ( عليه السلام ) نقل شده كه به او گفته شد « كم تَصدّق ؟ الا تُمسك ؟ قال : انّى لو اعْلَمُ انّ اللّه قَبِلَ مِنّى فرضاً واحداً لَامسكتُ و لكنّى و اللّه ما ادرى أقَبِل اللّه مِنّى شيئا امْ لا » : « چقدر صدقه و انفاق مىكنى ؟ آيا دست نگه نمىداريد از انفاق كردن ؟ گفت : اگر مىدانستم خداوند يكى از اينها را از من قبول كرده دست نگه مىداشتم ، ولى چه كنم به خدا قسم نمىدانم چيزى از من قبول كرده يا نه » . « 1 » و چگونه اعمال خود را هر چند فى نفسه كثير باشد ، در مقابل نعمتهائى كه خدا به آنها داده زياد شمارند .
--> ( 1 ) . الغارات ، جلد 1 ، صفحه 90 و 91 ؛ ميزان الحكمه ، جلد 7 ، صفحه 24 ، صاحب ميزان الحكمه در پاورقى همين صفحه گفته ابن ابى الحديد در شرح نهجالبلاغه خود از محمدبن فضيل غزوان نقل كرده كه به امام على ( عليه السلام ) شبيه اين حرف را زدند ( چقدر صدقه مىدهى ؟ چقدر از مالت خرج مىكنى ؟ آيا امساك نمىكنى . . . . ) قابل توجه است كه كتاب « الغارات » نوشته ابواسحاق ابراهيم بن محمد ثقفى كوفى متوفى 283 هجرى قمرى ، از كتابهاى نفيس و مورد اعتناء فريقين ( شيعه و سنى ) است . .