بعضى 90 سالگى ، و بعضى 95 سالگى شمرده‌اند ؛ ولى حق آن است كه سن معينى ندارد و نسبت به اشخاص متفاوت است . به تعبير ديگر ، منظور از ارذل العمر ، نامطلوب‌ترين دوران‌هاى عمر انسان مىباشد كه به نهايت پيرى مىرسد ، و به گفتهء قرآن علوم و دانش‌هاى خود را به كلّى فراموش مىكند ؛ و درست همانند يك كودك مىشود . « 1 » [ أَرْسى : ] « وَ الْجِبالَ أَرْساها » « أَرْسى » از مادّهء « رسو » ( بر وزن رسم ) ، به معناى ثابت بودن است . و « أرسى » معناى متعدى آن را مىرساند ؛ يعنى كوه‌ها را ثابت و پا بر جا نمود . « 2 » [ أرْض : ] « أَنَّ الأَرْضَ يَرِثُها » « أرْض » به مجموع كرهء زمين گفته مىشود ؛ و سراسر جهان را شامل مىگردد ، مگر اين كه قرينهء خاصى در كار باشد . گر چه بعضى احتمال داده‌اند مراد وارث شدن سراسر زمين در قيامت است . ولى ظاهر كلمهء « أرض » هنگامى كه به طور مطلق گفته مىشود ، زمين اين جهان است . « 3 » [ أَرْكَسَهُمْ : ] « اللَّهُ أَرْكَسَهُمْ بِمَا كَسَبُوا » « أَرْكَسَهُمْ » از مادّهء « رَكسْ » ( بر وزن مكث ) به معناى وارونه كردن چيزى و آن را با سر بر زمين گذاردن است و به معناى باز گرداندن نيز آمده است . « 4 » [ أرْكُض : ] « أرْكُضْ بِرِجْلِكَ هَذا » « ارْكُض » از مادّهء « ركض » ( بر وزن مكث ) به معناى كوبيدن پا بر زمين ، و گاه ، به معناى دويدن آمده است ؛ و در اينجا به معناى اول است . « 5 » [ إِرهاص : ] « سورهء فيل » « ارهاص » به معناى معجزاتى است كه قبل از قيام پيامبر واقع مىشود ، و زمينه ساز دعوت او است ، اين واژه در اصل به معناى « پايه‌گذارى » و اولين رديف سنگ و آجرى است كه در زير ديوار مىنهند ، و به معناى آماده شدن و « ايستادن » نيز آمده است . « 6 » [ أَزّ : ] « الكَافِرِيْنَ تَؤُزُّهُمْ أَزّاً » « أَزّ » چنان كه « راغب » در « مفردات » مىگويد ، در اصل به معناى « جوشش ديگ

--> ( 1 ) . نحل ، آيهء 70 ( ج 11 ، ص 340 ) ؛ حج ، آيهء 5 ( ج 14 ، ص 38 ) ( 2 ) . نازعات ، آيهء 32 ( ج 26 ، ص 112 ) ( 3 ) . انبياء ، آيهء 105 ( ج 13 ، ص 560 ) ؛ نمل ، آيهء 82 ( ج 15 ، ص 582 ) ( 4 ) . نساء ، آيهء 88 ( ج 4 ، ص 74 ) ( 5 ) . ص ، آيهء 42 ( ج 19 ، ص 316 ) ( 6 ) . سورهء فيل ( ج 27 ، ص 366 )