الشيخ ناصر مكارم الشيرازي ( مترجم : سيد محمد جواد بنى سعيد لنگرودى )

16

قاعده لا ضرر ( ترجمه القواعد الفقهية ) ( فارسى )

قبل از شروع در بحث ، مراد از « قاعدهء فقهى » ، و وجه تمايز آن از « مسائل اصولى » و « مسائل فقهى » را بيان مىكنيم . قواعد فقهى چيست ؟ در اصطلاح اصوليون متأخر ، عنوان « قاعدهء فقهى » بر احكام عامى كه به بسيارى از مسائل فقهى مرتبط باشد اطلاق مىشود . و از آن‌جا كه مقصود ايشان از ارائهء اين تعريف ، تمايز قاعدهء فقهى از مسائل اصولى و مسائل فقهى است ، لازم است قبلًا تعريف مسائل اصولى و مسائل فقهى را بدانيم ؛ بنابراين ابتدا به تعريف اجمالى اين دو مىپردازيم : مسائل اصولى علما تعريف‌هاى مختلفى از مسائل اصولى ارائه داده‌اند كه ما به جهت اين‌كه از موضوع بحث خارج نشويم از نقل و ردّ و نقد آن‌ها خوددارى كرده ، و تنها آن‌چه در نظر ما صحيح است را بيان مىكنيم ، و معيارى به دست مىدهيم تا زمانى كه در مصداقى شك كرديم ؛ با آن معيار بتوان مسائل اصولى را از غير آن تشخيص داد . بدين منظور مقدّمه‌اى را ذكر مىكنيم و آن اين‌كه ، علم اصول در زمان ما مسائل مختلفى را در خود جاى داده است : 1 . مسائلى كه در آن از كليات مرتبط با دلالت الفاظ به كار رفته