اختيار فرزندش على بن ابراهيم قمى قرار گرفت و كلينى به حد وافر از كتابخانهء او بهره‌ياب شد . 6 . تا آن‌جا كه تاريخ صحيح نشان مىدهد ، مرحوم كلينى كتاب خود را در بغداد به معرض روايت نهاده است . شيخ طوسى در مشيخهء تهذيب ص 29 و مشيخهء استبصار ، ج 4 ، ص 310 مىنويسد : « من روايات كافى را به توسط اساتيد خودم از شاگردان كلينى روايت مىكنم و آنان به سال 327 هجرى در بغداد ، باب كوفه ، درب سلسله ( بازار زنجير ) تأليفات كلينى و از جمله احاديث كافى را سماعاً و اجازة از خودش روايت كرده‌اند » . شمار شاگردان كلينى - كه ادعاى آنان مسموع است و دليل قطعى و سند موثقى بر روايت آنان در دست مىباشد - بسيار اندك است و همهء آنان ساكن بغداد و نواحى آن بوده‌اند ، مانند ابن قولويه قمى ( ت 368 ) ابو غالب زرارى ( ت 268 ) تلعكبرى ( ت 385 ) ابن ابى رافع صميرى ، ابوالحسن ابن داود قمى ( ت 368 ) و ابوالحسن احمد بن على بن سعيد الكوفى ، و بدين علت شمار شاگردان او معدود است . وى يك سال بعد از عرضهء كتاب كافى مرحوم شد و علاقه‌مندان كوفه و قم و ساير مشتاقان حديث موفق به درك حضورش نشدند و به همين علت بود كه شاگردانش فرصت نيافتند تا همهء اجزاء كافى را بر او قرائت نمايند و لذا همهء آنان با صراحت اعلام كرده‌اند كه قسمتى از كتاب كافى را بعد از سماع و قرائت بر مؤلف روايت مىكنند و مابقى را با اجازهء او و مناولهء نسخه‌ها ، روايت مىكنند . « 1 » حتى محمد بن ابراهيم نعمانى كه مىگويند « كاتب كلينى » بوده است قسمتى را با سماع و قرائت و قسمت ديگر را با مناوله و اجازه روايت مىنمايد و لذا در كتاب غيبت كه فصلى از كتاب حجت كافى را در بردارد . 17 نوبت « اخبرنا محمد بن يعقوب » مىگويد و سى نوبت « حدثنا محمد بن يعقوب » . 7 . صفدى در الوافى بالوفيات مىنويسد : ابو جعفر كلينى اهل رى بود . ساكن بغداد

--> ( 1 ) . ر . ك : مشيخهء تهذيب ، ص 29 ؛ استبصار ، ج 4 ، ص 310 ، فهرست ابو غالب زرارى ، ص 78 .