ديگرى فرا راه انديشه حقيقت‌جويى براى كشف علوم حقيقى و رهيابى به درگاه قرب ربوبى افروخته گردد . بارى ، كتاب كافى ، نخستين جامع روايى اماميه پس از پايان عصر حضور معصوم عليه السلام در زمان غيبت صغرا مىباشد . مؤلف آن ، ابو جعفر محمد بن يعقوب كلينى از ثقات قدما و مروجين طريقه جعفرى و مشايخ حديث و اجازه و فقه در طائفه اماميه مىباشد . درگذشت او به سال 329 يا 328 هجرى قمرى واقع شد . وى معاصر سفراى محمودين ( نواب چهارگانه امام دوازدهم عجل اللَّه فرجه ) بود . تأليف اين كتاب ساليانى دراز ( بيست سال و به گفته صاحب اعيان الشيعه در طبع جديد رحلى اگر اشتباه در نسخه يا طبع نباشد سى سال ) به طول انجاميد . او در اين سال‌ها با سختى و تلخى و كشيدن رنج فراوان در پيش ديدگان سفراى مخصوص امام عصر عليه السلام و در تماس با ديگر علما و مشايخ بر تأليف كتاب كافى همت گمارد . كتابى كه توانست بخش ارزنده‌اى از علوم پيغمبر صلى الله عليه و آله و ائمه معصومين عليهم السلام را در خود با امانت و دقت و درايت ثبت كرده و براى آيندگان نگهدارد ، تا بتوانند با استناد به مدارك معتبر براى دستيابى به اصول و فروع شرع راه‌هاى مطمئن و نزديكى بيابند . شمار احاديث كافى در اصول و فروع و روضه ، به 16099 حديث برآورد شده كه با احتساب اندكى تقريب ، قابل پذيرش است . ابو جعفر كلينى علاوه بر معاصر بودنش با سفراى چهارگانه ، به عصر حضور معصوم عليهم السلام بسى نزديك بود . مشايخ كلينى ، آنها كه از طبقه هشتم هستند ، روات بلاواسطه و اصحاب ائمه عليهم السلام و يا عصر آنها را درك كرده بودند ، بلكه براى برخى از آنها از جنبهء تاريخى امكان درك معصوم عليه السلام يا درك زمان وى قابل قبول است و حداقل بسى احتمال دارد . در مقال ديگر به خواست خدا بايد در اين باره و ديگر امور مربوط به آن بحث و بررسى كرد . از جمله مشايخ كلينى كه از اصحاب ائمه عليهم السلام بدون واسطه اخذ حديث كرده‌اند ،