المحقق الأردبيلي

8

اصول دين ( فارسى )

بعض الرسائل ، از آن ياد كرده و گاهى از آن مطالبى نقل كرده است كه همهء آن موارد را بعد از اين ذكر خواهيم كرد . علت اينكه از اين كتاب به « اثبات امامت » هم تعبير شده - چنان كه خود اردبيلى هم در حديقة الشيعه ( ص 36 ) به آن تعبير كرده - شايد اين باشد كه بيشتر مطالب اين كتاب را بحث امامت آن تشكيل مىدهد . و نيز علّت اشتهار اين كتاب به « اثبات واجب » - چنان كه خود مؤلف در حديقه ( ص 3 و 7 ) به آن تعبير كرده - ممكن است اين باشد كه باب اوّل آن در اثبات واجب تعالى است و اين نوع اسم‌گذارى رايج است . مرحوم امين عاملى سه كتاب به نامهاى اثبات امامت و اثبات واجب و اصول دين به اردبيلى نسبت داده و در ذيل اثبات واجب مىنويسد : از آنجا كه محقّق اردبيلى در حديقة الشيعه از « اثبات واجب » نقل كرده نه از « اصول دين » ، از اين جهت كلام صاحب ذريعه « 1 » ، كه اين دو را يك كتاب دانسته ، باطل است . « 2 » كلام صاحب اعيان الشيعه درست نيست ، زيرا - همچنانكه بعدا ملاحظه مىكنيد - مواردى كه در حديقه از « اثبات واجب » و « اثبات امامت » نقل شده ، همگى از همان كتابى است كه شيخ آقابزرگ دو نسخه از آن را همانجا شناسانده و در فهرست آستان قدس به نام اصول دين معرفى شده بوده است . اصول دين در چهار باب تنظيم شده : باب اوّل در بيان اثبات واجب الوجود ؛ باب دوم در بيان نبوت ؛ باب سوم در بيان امامت ؛ باب چهارم در بيان معاد

--> ( 1 ) . اعيان الشيعه ، ج 3 ، ص 82 . ( 2 ) . ذريعه ، ج 2 ، ص 183 .