كنگره بزرگداشت مقدس اردبيلى ( 1375 ش : قم و اردبيل )

71

مقالات كنگره محقق اردبيلى ( مقالات ) ( فارسى )

و قول استحباب غسل را از قوت برخوردار مىداند . محقق طبق عادت هميشگىاش ، باز با اخبار و روايات به صورت نقادى و تحليلى و اجتهادى روبرو شده و بين عالم عامد مختار و غير آن فرق مىگذارد و . . . در انتهاء مىفرمايد : خلاصه تحقيق اين مسأله از مشكلات است و ترك احتياط به هيچ‌وجه شايسته نيست . البته پذيرش قول ابى ابن عقيل و نيز سخن ابن بابويه استبعادى ندارد . « 1 » محقق در زبدة البيان ذيل بحث از آيه 187 سوره بقره پيرامون اين مسأله مجددا بحث مىكند و سخن ابن بابويه را مبنى بر عدم اشتراط صوم به غسل در شب قبل از طلوع فجر ، ظاهر مىداند و دلايل آن را اصل برائت ( و اصل عدم وجوب غسل ) و روايت صحيحه « 2 » و نيز ظاهر آيه مورد نظر كه دلالت دارد بر جواز مباشرت در همهء اجزاى شب و اصل سهولت شريعت و نيز اولويت جمع بين ادله متفاوت با حمل آنها بر استحباب مىداند . در آخر بحث مىفرمايد : و لكن احتياط با جماعت است . « 3 » حكم مباشرت در اعتكاف اعتكاف در لغت احتباس و درنگ كردن در جايى است و عكوف به معنى اقبال بر چيزى است . و در اصطلاح شرع وقوف و درنگ كردن در مسجد الحرام ، مسجد النبى و مسجد جامع براى عبادت است . روزه داشتن در اعتكاف شرط است و كمترين مدت براى آن سه روز

--> ( 1 ) . همان مدرك ج 5 ، ص 35 - 53 . ( 2 ) . من لا يحضره الفقيه ج 2 ، ص 75 . ( 3 ) . زبدة البيان ص 174 .