محمد جواد مغنية ( مترجم : مهدى پور )

67

معيارهاى اخلاقى در فقه امام جعفر صادق ( ع ) ( قيم أخلاقية في فقه الإمام جعفر الصادق ع ) ( فارسى )

و نه در مذهب ديگرى كسى چنين اعتقادى ندارد ، كه هيچ قاعده و اعتبارى با آن مساعد نيست . 3 . ارث برادر و پدربزرگ در كتاب ياد شده آمده است كه ابو حنيفه مىگويد : « اگر شخصى از دنيا برود و يك پدربزرگ ( پدر پدر ) و يك برادر ابوينى ( برادر تنى ) داشته باشد همه ثروتش به پدربزرگش مىرسد و به برادرش چيزى نمىرسد » « 1 » . ولى در مذهب جعفرى برادر و پدربزرگ از نظر ارث در يك درجه هستند و مال را به طور مساوى تقسيم مىكنند ، كه هر دو با يك واسطه با ميّت مربوط مىشوند ، و واسطه در اينجا پدر ميّت است كه در حال حيات ميّت درگذشته است . در اينجا برادر و پدربزرگ نسبت به واسطه ( پدر ميّت ) فاصله مساوى دارند يكى پدر او و ديگرى فرزند اوست و لذا همانند مواردى كه پدر و فرزند ميّت يك جا جمع شوند ، هر دو در كنار هم ارث مىبرند . پس فتواى مزبور كه همه‌ى مال را به پدربزرگ مىدهد و برادر را محروم مىكند ، ستمى آشكار است . 4 . ادّعاى اجبار و در كتاب مذكور آمده است كه ابو حنيفه مىگويد : « اگر زنى چيزى را به شوهرش هبه كند و يا چيزى از مهريه‌اش را

--> ( 1 ) - اختلاف ابى حنيفه و ابن ابى ليلى ، ص 83 .