اكنافها : اطراف آن . المهاد : بستر . تكركره : به حركت درمىآورد . الذوارف : از ريشه « ذرف » به معناى اشك ريختن . ساختار ادبى ان جعل : تاويل به مصدر مىرود و اسم « كان » قرار مىگيرد . من اقتدار : خبر مقدم براى « كان » است . اوتادا : حال براى ضمير « ارزها » است . شرح و تفسير امام عليه السّلام در اين خطبه به آفرينش هستى اشاره مىكند . پيش از اين نيز بارها به موضوع آفرينش پرداخته شده بود . هدف از اين موضوع تنها يادآورى قدرت و بزرگى خداوند است ؛ همان‌گونه كه شيوه قرآن نيز چنين است . ( و كان من اقتدار جبروته و بديع لطائف صنعته ) واژه « جبروت » به معناى قدرت و سلطه است و « بديع » به معناى آفريدگار و مبتكر است . تعبير به « لطائف صنعته » به آفرينش نيكوى جهان اشاره دارد كه بر قدرت و بزرگى آفريدگار دلالت مىكند . ( أن جعل من ماء البحر الزّاخر المتراكم المتقاصف . . . ) جهان از آب آفريده شده است . پيش از اين در اين‌باره سخن گفته شد . « 1 » ( يحملها الأخضر المثعنجر ) به رنگ سبز ديده مىشود . ( و القمقام المسخّر ) خداوند دريا را براى منفعت مردم و ديگر آفريده‌هايش پديد آورد .

--> ( 1 ) . شرح خطبه اول : بخش « درباره هستى » .