خودپسندى است و به دانش خود فخر مىفروشد ؛ حال اين فرد هر كه مىخواهد باشد . انسان در معرض اشتباه است و به همين دليل خداوند در توبه را گشوده است و مىپذيرد و حال او را اصلاح مىكند . پيامبر اسلام صلّى اللّه عليه و إله فرمودند : « همه انسانها خطاكارند و بهترين آنها اهل توبه‌اند . » « 1 » ( فكيف بالعائب الّذي عاب أخاه و عيّره ببلواه ) وقتى بر پرهيزكار ضرورى است كه بر گناهكار خرده نگيرد ، پس به طريق اولى نبايد گناهكار را به عيبى كه خودش هم دارد سرزنش كند . امام عليه السّلام در اين‌باره فرموده است : « بدترين عيبها آن است كه بر ديگرى خرده بگيرى از آن‌چه كه مانند آن را در خوددارى . » « 2 » برخى عرفا در اين‌باره مىگويند : « خرده‌گيرى تو از گناه برادرت خود گناه ديگرى است . » « 3 » ( أما ذكر موضع ستر اللّه عليه من ذنوبه ممّا هو أعظم من الذّنب الّذي عابه به و كيف يذمّه بذنب قد ركب مثله فإن لم يكن ركب ذلك الذّنب بعينه فقد عصى اللّه فيما سواه ممّا هو أعظم منه ) گناه مىكنيم و پنهانى از مرزهاى خدا تجاوز مىكنيم ، سپس وانمود مىكنيم كه درستكار و پرهيزكاريم ، ولى خداوند پرده‌پوشى مىكند و رسوا نمىسازد ، بلكه درنگ مىكند و براى توبه و بخشش خواستن

--> ( 1 ) . « كل بني آدم خطّاء ، و خير الخطائين التوابون » سبل السلام : 4 / 180 ح 10 ؛ الدر المنثور : 1 / 626 ؛ سنن ابن ماجه : 2 / 1420 ح 4251 ؛ المستدرك على الصحيحين : 4 / 244 ؛ مسند ابى يعلى : 5 / 301 ح 2922 ؛ الجامع الصغير : 2 / 278 ح 6292 ؛ كنز العمال : 4 / 215 ح 10220 ؛ فيض القدير : 5 / 22 ح 6292 ؛ كشف الخفاء : 2 / 120 ح 1969 ؛ تهذيب التهذيب : 7 / 334 ح 623 ؛ سنن ترمذى : 2 / 303 . ( 2 ) . « أكبر العيب أن تعيب ما فيك مثله » نهج البلاغه : حكمت 352 . ( 3 ) . همين مضمون در مكاسب شيخ انصارى : 1 / 363 و منهاج الفقاهة : 2 / 78 آمده است .