محمد جواد مغنية ( مترجم : معمورى )

231

در سايه سار نهج البلاغه ( في ظلال نهج البلاغة ) ( فارسى )

مىگردد و احكام و مصالح مردم به‌وسيله عقل شناخته مىشود و عقل و داد بين مردم ، از راه عقل محقق مىشود و اينها همه از شئون و احكام عقل است . فقهاء ، معمولا به هنگام شمارش منابع شريعت ، قرآن را بر عقل مقدم مىشمارند و اين از باب تعظيم و احترام بر قرآن و فرستنده آن است كه عقل و شرع را هر دو او آفريد . از جهت اولويت ، عقل مقدم بر قرآن است ؛ زيرا شناخت و اعجاز قرآن بر آن استوار است . 2 - قرآن كريم : سخن خداوند است و هيچ كم و كاستى در آن نيست . همه اصول دين به‌طور كامل و حتى ولايت پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و اهل‌بيت عليهم السّلام در قرآن آمده است . « 1 » و اما فروع و احكام را امام على عليه السّلام به تفصيل يا اجمال بيان كرده است . « 2 » 3 - سنت نبوى صلّى اللّه عليه و آله : آن بخشى از روايات كه از راه تواتر ثابت شده باشند و يا شخص مورد اطمينانى براى ما از قول يا فعل و يا تقرير پيامبر صلّى اللّه عليه و آله گزارش كرده باشد . اين سه را در مجموع سنت نبوى گويند . سنت نبوى به حكم قرآن بر ما حجت است : « پس آن‌چه پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و آله به شما داد ، بپذيريد و آن‌چه شما را از آن نهى كرد ، از آن دورى كنيد و پرهيزگار باشيد كه عقاب خداوند بسى شديد است . » « 3 »

--> ( 1 ) . نك : آيه 55 سوره مائده و آيه 33 سوره احزاب . ( 2 ) . نك : خطبه 84 ، بند نخست . ( 3 ) . وَ ما آتاكُمُ الرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَ ما نَهاكُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا وَ اتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقابِ حشر / 59 : 7 .