عثمان حكومت را به مجموعه‌اى از فاجران و متجاوزان سپرده بود ؛ در حالى كه بر او لازم بود از حدود كتاب و سنت تجاوز نكند . مخالفان وى نيز قصد تعيدل وى را داشتند ، ولى پا را از حد مشهور قصاص فراتر نهاده و باب كشتار بين مسلمانان را گشودند و زمينه‌ساز اين فتنه و خونهاى فراوان ريخته به سبب آن شدند . ( و للّه حكم واقع في المستأثر و الجازع ) امام عليه السّلام پس از آن كه هر دو گروه قاتل و مقتول را بر خطا مىشمرد ، مىفرماند : » اين نظر من است و خداوند خود در بين آنان داورى مىكند . » « 1 » اين گفته به نادان مىآموزد كه از داورى بپرهيزد و به عالم يادآور مىشود كه احتياط كامل را پيش از داورى مبذول دارد . از اين روى سنت مجتهدان از ديرباز بر آن بوده كه پس از فتوا و داورى ، مىگفتند : « اللّه أعلم »

--> ( 1 ) . شرح نهج‌البلاغه ، ابن ابى الحديد : 2 / 128 .