محمد جواد مغنية ( مترجم : معمورى )
179
در سايه سار نهج البلاغه ( في ظلال نهج البلاغة ) ( فارسى )
است : « آيا نديدى كسانى را كه نعمت خدا را به كفران تبديل كردند ، و قوم خود را به سراى نيستى و نابودى كشاندند ؟ ! ( سراى نيستى و نابودى ، همان ) جهنم است كه آنها در آتش آن وارد مىشوند ؛ و بد قرارگاهى است . » « 1 » و نمونههاى ديگرى كه فراوان هستند . 7 - ( و مرسله و محدوده ) مرسل به معناى بدون قيد است ؛ مانند اين آيه قرآن كه حكمى را بدون قيد آورده است : « و يا آزاد كردن يك برده » « 2 » و محدود يعنى با قيد و بند ؛ مانند قيد مؤمن در آيهاى ديگر : « بايد يك برده مؤمن را آزاد كنند . » « 3 » بايسته يادسپارى است كه ناسخ و منسوخ ، عام و خاص ، مطلق و مقيد ، مجمل و مبين و موضوعهايى مانند آن ، در دانش اصول فقه مورد مطالعه قرار مىگيرند و هر كدام بخشى مستقل از اين دانش را به خود اختصاص دادهاند . 8 - ( و محكمه و متشابهه مفسّرا مجمله و مبّينا غوامضه ) در قرآن آياتى هستند كه دلالت روشنى دارند و محكم ناميده مىشوند ؛ مانند : « و به درگاه خداوند توبه كنيد . » « 4 » و آياتى كه نيازمند توضيح و تبيين صاحبان دانش است ؛ مانند : « سپس بر عرش استيلا يافت . » « 5 » اين آيات ، متشابه ناميده مىشوند كه
--> ( 1 ) . أَ لَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ بَدَّلُوا نِعْمَتَ اللَّهِ كُفْراً وَ أَحَلُّوا قَوْمَهُمْ دارَ الْبَوارِ * جَهَنَّمَ يَصْلَوْنَها وَ بِئْسَ الْقَرارُ ابراهيم / 14 : 28 - 29 . ( 2 ) . أَوْ تَحْرِيرُ رَقَبَةٍ مائدة / 5 : 89 . ( 3 ) . فَتَحْرِيرُ رَقَبَةٍ مُؤْمِنَةٍ نساء / 4 : 92 . ( 4 ) . وَ تُوبُوا إِلَى اللَّهِ نور / 24 : 31 . ( 5 ) . ثُمَّ اسْتَوى عَلَى الْعَرْشِ اعراف / 7 : 54 .