در ظاهر اطاعت پروردگار را نكند و در نهان خلاف آن را انجام دهد . » « 1 » بديهى است كه امام عليه السّلام كارگزاران خود را به سفارش‌هاى قرآن امر كند و هنگام پوشيدگى و پيچيدگى امور ، آنان را به مراجعه به قرآن و حديث رهنمون شود : « در مواقعى كه كار بر تو مشكل شود و حقيقت برايت مجهول بماند ، به خدا و رسول او رجوع كن . » « 2 » همچنين بديهى است كه شكايت از سختىهاى روزگار را شكايت از خداوند بخواند : « هر كه از مصيبتى كه به وى وارد شده شكايت كند ، در واقع از خداى خويش شكوه كرده است . » « 3 » عقيده استوار امام عليه السّلام به خداوند و دعوت به يارى دين خدا در جاهاى فراوانى به چشم مىخورد : « تمام تلاش خود را به خانواده‌ات اختصاص مده ؛ زيرا اگر زن و فرزندت از دوستان خدا باشند ، خداوند تبارك و تعالى دوستانش را ضايع نمىكند ، و اگر از دشمنان پروردگارند ، براى چه همت و تلاش خود را به دشمنان خدا اختصاص مىدهى . » « 4 » آواز زاهدانه امام عليه السّلام پيوسته در سخنانش تكرار مىشود : « و هر كه به روزى پروردگار راضى باشد ، از آن چه كه از دست مىدهد ، محزون نمىگردد . » « 5 » در جايى ديگر مىگويد : « روزى دو قسم است : يكى آن كه تو

--> ( 1 ) . « آمره بتقوى اللّه في سرائر أمره و خفيّات عمله حيث لا شاهد غيره و لا وكيل دونه ، و آمره أن لا يعمل بشيء من طاعة اللّه فيما ظهر فيخالف إلى غيره فيما أسر » نهج‌البلاغه : نامه 26 . ( 2 ) . « و اردد إلى اللّه و رسوله ما يضلعك من الخطوب و يشتبه عليك من الامور » نهج‌البلاغه : نامه 53 . ( 3 ) . « و من أصبح يشكو مصيبة نزلت به فإنّما يشكو ربّه » نهج‌البلاغه : قصار 227 . ( 4 ) . « لا تجعلنّ أكثر شغلك بأهلك و ولدك ، فإن يكن أهلك و ولدك أولياء اللّه فإنّ اللّه لا يضيع أولياءه ، و إن يكونوا أعداء اللّه ، فما همّك و شغلك بأعداء اللّه » نهج‌البلاغه : قصار 351 . ( 5 ) . « و من رضي برزق اللّه لم يحزن على ما فاته » نهج‌البلاغه : قصار 348 .