محمد جواد مغنية ( مترجم : معمورى )
114
در سايه سار نهج البلاغه ( في ظلال نهج البلاغة ) ( فارسى )
پيش از اين جهان ، هزار جهان و هزار آدم آفريده بود . » « 1 » همچنين : « اين جهان پايان خواهد يافت و خداوند جهان ديگرى خواهد آفريد . » « 2 » ديدگاه قطعى و يقينى امام عليه السّلام درباره آغاز خلقت ، حداقل مىتواند براى مخالفان آراى او به عنوان يك احتمال مطرح باشد ؛ ليكن بايد توجه شود كه امام عليه السّلام از عالم نخستين سخن مىگويد و اشارهاى به جهان كنونى و جهانهاى آينده ندارد و اتفاق نظر همگان بر مخالفت يافتههاى علمى با ديدگاه امام عليه السّلام از قداست و استوارى سخن او نمىكاهد . 3 - ديدگاههاى امام عليه السّلام درباره آفرينش و آغاز جهان صريح و روشن است ؛ ليكن اين پرسش را در ذهن برخى ايجاد مىكند كه منبع اين سخنان چيست و آيا او به نوعى غيبگويى مىكند ؟ خود او در پاسخ اين پرسش مىفرمايد : « اين اخبارى كه اطّلاع مىدهم علم غيب نيست ، علمى است كه از دارنده علم غيب ( پيامبر صلّى اللّه عليه و إله ) آموختهام . » « 3 » بنابراين مستند سخنان امام عليه السّلام ، اخبارى است كه پيامبر صلّى اللّه عليه و إله به واسطه جبرئيل از خداوند متعال دريافت مىكرد و با على عليه السّلام در ميان مىگذاشت . بنابراين امام عليه السّلام با اطمينان و يقين و نه از روى حدس و گمان سخن مىگفت و هم او است كه مىفرمود : « از آن چه نمىدانى سخن مگو ، بلكه تمام آن چه را كه مىدانى نيز بر زبان مياور . زيرا خداوند بزرگ بر اعضاى بدنت چيزهايى را واجب كرده كه از آنها در روز
--> ( 1 ) . الخصال : 652 ؛ توحيد صدوق : 277 ، ح 2 ؛ تفسير البرهان : 4 / 219 . ( 2 ) . همان . ( 3 ) . « ليس هو بعلم غيب ، و إنّما هو تعلّم من ذي علم » نهجالبلاغه : خطبه 128 .