شايستهء اعتذار باشد ، در بلخ به جا گذاشته‌ام . 28 - بهترين انيس يكى ارادهء صحبت « شيخ سهل » « 1 » نموده ، ملتمس مصاحبت او گرديد . شيخ سهل به وى گفت : اگر از من و تو يكى بميريم ، آن‌كه باقى مانده است با چه كسى مصاحبت نمايد ؟ پس ، همان به كه با كسى مصاحبت كنى كه هرگز نميرد . 29 - در وصف عزلت‌گزينى « فضيل عياض » را گفتند : پسرت مىگويد دوست مىداشتم در جايى بودم ، مردم را مىديدم و كسى مرا نمىديد . « فضيل » گريست و گفت : واى بر پسرم ! بايد آرزو مىكرد تا در جايى باشد كه نه كسى او را ببيند و نه او كسى را . 30 - حبّ مال دنيا حجاب است عارف كاشى ، « 2 » در بيان تفسير آيهء كريمهء لَنْ تَنالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ وَ ما تُنْفِقُوا مِنْ شَيْءٍ فَإِنَّ اللَّهَ بِهِ عَلِيمٌ « 3 » گفته است : « فعلى كه فاعل را مقرّب بارگاه احديّت مىسازد ، برّ است و آن هم به جز انقطاع از غير خدا ، ميسّر نخواهد شد . پس كسى كه چيزى ( از اموال دنيوى ) را دوست مىدارد ، حجابى بر خدا افكنده و شرك پنهانى ورزيده است ؛ به سبب تعلّق محبّت خويش بر غير خدا . چنان‌كه خداوند تعالى مىفرمايد : وَ مِنَ النَّاسِ مَنْ يَتَّخِذُ مِنْ دُونِ اللَّهِ أَنْداداً يُحِبُّونَهُمْ كَحُبِّ اللَّهِ . . . « 4 » پس به سبب آن ، رضاى نفس خويش را بر رضاى خداوند ترجيح داده و به اين سه وجه از خدا دور و از شرف قرب ، مهجور است . ليكن ، هرگاه رضاى الهى را بر رضاى خود مقدّم داشته ، به انفاق ، از همان چيز متبرّى شود . هر آينه به شرف ارتقا ، مقرون و موجب

--> ( 1 ) . سهل بن عبد اللّه شوشترى . ( 2 ) . ملّا عبد الرّزاق . ( 3 ) . سورهء آل عمران ، آيه 92 ( هرگز به نيكى دست نيابيد مگر اين‌كه از آنچه دوست داريد انفاق كنيد ، و هرچه انفاق كنيد ، قطعا خدا از آن آگاه است ) . ( 4 ) . سورهء بقره ، آيهء 165 ( و برخى از مردم همتايانى غير از خدا مىگيرند و آنها را چون خدا دوست مىدارند ولى آنها كه ايمان آورده‌اند خدا را بيش از هر چيزى دوست دارند . . . ) .