الشيخ البهائي العاملي
71
جامع عباسى ( با حواشي هشت فقيه واليمقام ) ( طبع جديد ) ( فارسى )
امّا آن سى و سه امر كه سنّت است : اوّلآنكه : جماعتى كه تشييع جنازه مىكنند از عقب جنازه روند يا از دو جانب آن و در پيش جنازه نروند . دومآنكه : برداشتن جنازه به تربيع ، يعنى دوش راست ميّت را به دوش راست برداشتن و چند قدم رفتن ، و بعد از آن پاى راست را بهدوش راست برداشتن و چند قدم رفتن ، و بعد از آن به همان طريق پاى چپ را به دوش چپ برداشتن ، و بعد دوش چپ را بهدوش چپ برداشتن . سومآنكه : چون جنازه را بيند اين دعا را بخواند : « اللَّهُ اكْبَرُ هذا ما وَعَدَنَا اللَّهُ وَرَسُوْلُهُ وَصَدَقَ اللَّهُ وَرَسُوْلُهُ ، اللَّهُمَّ زِدْنا ايْمانًا وَتَسْليْمًا ، الْحَمْدُللَّهِ الَّذىْ تَعَزَّزَ بِالْقُدْرَةِ وَقَهَرَ الْعِبادَ بِالْمَوْتِ وَالْفَناءِ ، الْحَمْدُللَّهِ الَّذيْ لَمْ يَجْعَلْنيْ مِنَ السَّوادِ الْمُخْتَرَمِ » . چهارمآنكه : مقبرهء نزديك را ترجيح دهند برمقبرهء دور مگر آن كه در مقبرهء دور شخصى از صلحا و اكابر دين مدفون باشد . پنجمآنكه : عمق قبر به مقدار قد آدمى باشد ، و اگر تا چنبرِ گردن باشد سنّت به فعل مىآيد . ششمآنكه : لحد در قبر كندن ، مگر آن كه زمين بسيار نرم باشد و ترسند كه قبر فرو ريزد . هفتمآنكه : لحد به جانب قبله باشد . هشتمآنكه : فراخ باشد آن قدر كه در آن توان نشست . نهمآنكه : ميّت را در جانب پاى قبر لمحهاى « 1 » بگذارند بعد از آن دو قدم به جانب قبر نقل نمايند ، و لمحهاى بگذارند و باز نوبت ديگر نقل كنند ، و لمحهاى بگذارند و بعد از آن بهقبر نقل كنند . و اگر ميّت زن باشد اين سه نقل [ 1 ] سنّت نيست .
--> [ 1 ] در اين سه نقل فرقى ما بين مرد و زن نيست ، بلكه فرق در اين است كه بهتر گذاشتن زن است در مقابل قبر در طرف قبله . ( مازندرانى ) ( 1 ) لحظهاى ، مدّتى اندك .