هفدهم‌آنكه : با نيّت قربت چيز ديگر قصد نكند [ 1 ] مثل خنك ساختن [ 2 ] اعضا يا چرك از دست و روى بر طرف كردن . هجدهم‌آنكه ، در شستن رو و دستها از بالا گرفته به زير آيد ، پس اگر به‌عكس كند وضو باطل است . امّا سيّد مرتضى رحمه الله عكس را جايز مىداند « 1 » و باقى مجتهدين با او موافقت نكرده‌اند . نوزدهم‌آنكه : خود افعال وضو را به جا آورد پس اگر شخصى ديگر آب بر روى او يا بر دست او بريزد آن وضو باطل است [ 3 ] مگر آنكه شَل باشد يا بيمار و قوّت آن نداشته باشد كه خود افعال وضو را بجا آورد در اين صورت واجب است كه شخصى را

--> [ 1 ] - بنحو شركت ، به اين معنى هر يك از قصد قربت و قصد امر ديگر را جزء داعى قرار دهد ، و امّا بنحو تبعيّت باكى ندارد . ( خراسانى ) * اگر داعى قربت مستقل باشد و قصد خنك شدن و چرك بردن به تبع باشد ضرر ندارد . ( دهكردى ، نخجوانى ، يزدى ) * اگر باعث بر عمل فرمان بردارى حضرت بارى جلّ شأنه باشد و خنك ساختن و چرك بر طرف نمودن تابع محض و مضمحل صرف باشد ، پس وضوء صحيح و بى عيب است و اگر هر دو بعنوان اشتراك و اجتماع محرّك شوند اقوى فساد عمل است و اگر داعى هر دو باشد به عنوان استقلال نه بنحو اشتراك و اجتماع احوط بلكه اقوى اكتفا نكردن است به آن . ( كوهكمره‌اى ) [ 2 ] ظاهر اين است كه قصد خنك شدن يا چرك پاك شدن مضرّ نيست و باعث بطلان وضوء نمىشود ، بلى قصد ريا حرام است و مبطل وضوء است چه به تنهائى باشد يا به ضميمه قصد قربت باشد . ( تويسركانى ) * قصد خنك شدن و نحو آن در اختيار ضرر ندارد ، با اينكه اصل وضوء به قصد اطاعت و فرمان بردارى باشد . ( مازندرانى ) [ 3 ] اگر شخصى مباشر شستن باشد ، و امّا اگر آن شخص آب بريزد ، لكن خودش مباشر شستن‌و اجراى آن بر اعضاء شود باطل نيست ، بلى مكروه است . ( يزدى ) ( 1 ) سيّد مرتضى ، انتصار : 99 و رسائل 1 : 213 .