شاخص [ 1 ] به‌مقدار دو قدم [ 2 ] برسايهء وقت زوال افزايد درجايى كه وقت زوال شاخص را سايه باشد . و در جايى كه در وقت زوال شاخص را سايه نماند اوّل وقت نافلهء ظهر وقتى است كه سايه معدوم مىشود ، آخر آن وقتى است كه سايه بعد از عدم به دو قدم برسد [ 3 ] . و مراد از قدم هفت يك شاخص است . و اوّل وقت نافلهء عصر فارغ شدن است از نماز ظهر كه در اوّل وقت گزارده شود ، و آخر آن وقتى است كه سايهء شاخص به‌مقدار چهار قدم برسد [ 4 ] . و اوّل وقت نافلهء مغرب فارغ شدن است از نماز مغرب كه در اوّل وقت گزارده شود ، و آخر آن بر طرف شدن سرخى است كه در جانب مغرب بهم مىرسد . و اوّل وقت نافلهء نماز خفتن فارغ شدن است از نماز خفتن هر گاه كه در اوّل وقت گزارده شود و آخر آن تا نصف شب است . و وقت نماز شب از نصف شب است تا طلوع فجر دوم و هر چند به فجر دوم نزديكتر باشد ثواب آن بيشتراست . و اگر بعد از گزاردن چهار ركعت فجر دوم طالع شود چهار ركعت باقى نافله را مخفّف بگزارد . و اگر قبل از گزاردن چهار ركعت طالع شود نافله را قطع كند [ 5 ]

--> [ 1 ] - آنچه از اخبار اهل بيت عليهم السّلام مستفاد مىشود اين است كه اين وقت فضيلت است ، و وقت اجزاء تمام روز است . ( كوهكمره‌اى ) [ 2 ] بعيد نيست بقاء وقت نافلهء ظهر و عصر تا غروب ، و تحديد به دو قدم و چهار قدم براى بيان افضليّت‌است ، لكن احوط بعد ازقدمين واربعة اقدام ترك نيّت اداء و قضاء است . ( يزدى ) [ 3 ] بلكه به مقدار اداء نماز ظهر باقى مانده باشد از وقت مذكور ، چنانچه گذشت . ( خراسانى ) [ 4 ] بلكه به مقدار اداء نماز عصر از وقت مذكور باقى مانده باشد . ( خراسانى ) * اين نيز مانند نافلهء ظهر است در وقت اجزاء . ( كوهكمره‌اى ) [ 5 ] بلكه اولى آن است كه آنچه را مشغول است تمام نمايد و بعد مشغول به نافله صبح‌و فريضهء آن شود . ( خراسانى ) * اگر قبل از شروع به نماز شب طالع شود ، پس به نافلهء صبح و فريضهء آن اشتغال نمايد ، و همچنين اگر دو ركعت از آن تمام نموده و به دو ركعت ديگر داخل نشده ، و اگر در اثناء آن طالع شود ، پس جواز قطع محلّ اشكال است . ( كوهكمره‌اى )