هيچ موضوعى فروگذار نشده است و بدين جهت ، اسلام مىتواند در هر عصرى جواب‌گوىِ مشكلات و مسائل گوناگون فردى ، اجتماعى ، اقتصادى ، فكرى ، قضائى ، سياسى ، فلسفى و غيره باشد . و به طور كلّى جامع محاسن كليه مسلك‌ها و مرام‌هاى اصلاحى است . لردهدلى متفكر و دانشمند بزرگ مىگويد : « من ايمان قطعى دارم كه هرگاه بزرگ‌ترين و متفكرين و خردمندان اروپا ، براى پيدا كردن دينى كه روى اصول منطقى جهانى و احساسات عمومى بنا شده ، جمع مىشدند ، مسلماً و به اتفاق آرا ، دين اسلام را اختيار مىكردند ، زيرا در بزرگى و عظمت ، و در عين حال ، سادگى مقررات آن ، جاى سؤال نيست . . . . پذيرفتن و استقبال از اين دين ، كه موهبت بزرگى بوده ، سرتاپا منطق و دليل است و راحتى روح و سلامتى تن را در نظر گرفته ، به معنويات روحى نيز توجه كامل دارد موجب رهايى و نجات انسان مىگردد . . . و . . . من ، با درك سادگى و در عين حال شكوه و عظمت نور اسلام ، شبيه كسى هستم ، كه از يك تونل تنگ و تاريك ، به محيط وسيع و روشنى وارد شده است » . « 1 » در اسلام دين و دنيا توأم است و هر فرد مسلمانى بايد اين دو را به موازات هم پيش ببرد و تفكيك اين دو در نظر اسلام خطاى بزرگى است ، بدين ترتيب در مكتب اسلام ، حفظ موازنه و تعادل بين جسم و جان ، دنيا و آخرت ، بزرگ‌ترين عامل سعادت است . اسلام از نقطه نظر تشويق و ترغيب انسان به كارهاى نيك و نشان دادن شرايط تمدن واقعى و قوانين بهداشتى و اصول تعليم و تربيت و لازم شمردن آموزش علم و دانش ، بىنظير است . اسلام به كسب فضائل اخلاقى ، اهميت بيشترى داده است . مسلمان واقعى و انسان

--> ( 1 ) . ژنرال دميرهان ، اسلام ، ترجمه دكتر اكبر بهروزى ، ص 7 - 8 ( چاپ تبريز ، انتشارات سروش )