قلمرو انواع مادى تحقق‌پذير خواهد بود . و از اين‌جا به عكس نقيض ، نتيجه حاصل خواهد شد « 1 » كه هر نوعى كه مادى نيست افراد كثير ندارد . به عبارت ديگر موجود مجرّد ، نوعش منحصر در فرد است . پس مجردات به دليل آن‌كه محفوف به اعراض نه‌گانه نيستند هر كدام نوعشان منحصر در فرد واحد مىباشد . الحمد لِلّه ربّ العآلمين

--> ( 1 ) . عكس نقيض به دو صورت امكان‌پذير است يكى به‌صورت قدما كه آن‌را عكس نقيض موافق مىنامند چون‌عكس با اصل خود در كيف موافق است بنابراين سيره عكس نقيض « كل كاتب انسان به كل لا انسان لا كاتب » تحويل مىرود . در اينجا گرچه ادات سلب به موضوع و محمول اضافه شده اما جملهء عكس هم‌چون اصل ايجابى است زيرا قضيه معدوله است . و ديگرى به طريقهء متأخرين مىباشد كه آن‌را عكس نقيض مخالف مىنامند - چون اصل با عكس خود در كيف مخالف است - و آن عبارت است از اين‌كه قضيه اصل به قضيه ديگرى كه موضوع آن نقيض محمول اصل و محمول آن عين موضوع اصل است تحويل رود - و در اين طريق گرچه صدق قضيهء عكس با اصل حفظ مىشود اما كيف قضيه تغيير مىكند بنابراين قضيهء كل كاتب انسان در عكس نقيض مخالف به لا شىء من اللانسان بكاتب تحويل مىرود ، ( براى آگاهى بيشتر به منطق مظفر ، ص 202 به بعد مراجعه شود )