امكان استقبالى متن وربّما أطلق الإمكان واريد به سلب . . . الوجود والوجوب وإمّا العدم والامتناع . ترجمه و گاهى امكان گفته مىشود و از آن سلب جميع ضرورات اراده مىشود ، حتى ضرورت به شرط محمول . و اين امكان مربوط به امور آينده است كه هنوز جانب ايجاب يا سلب در آن متعين نباشد . پس ، ضرورت حتى ضرورت به حسب محمول ايجاباً و نفياً از آن امور ، مسلوب است . و اين ملاحظه به حسب نظر سادهء عوامانه است كه نسبت به حوادث آينده جاهل است ، زيرا احاطه به علل و اسباب ندارد . و گرنه براى هر امر فرضى به حسب ظرف خود ، يا وجود و وجوب حاصل است يا عدم و امتناع . شرح امكان استقبالى ، امكانى است كه به واسطهء آن تمام ضرورت‌هاى شش‌گانه حتى ضرورت به شرط محمول ، سلب مىشود . و اين امكان در امور آينده كه تحقق و عدم تحقق آن معلوم نيست به كار مىرود ، مثلًا مىگوييم ممكن است فردا باران بيايد ؛ يعنى آمدن باران به هيچ يك از ضرورت‌هاى شش‌گانه امر ضرورى نيست . و حتى ضرورت به شرط محمول هم از آن مسلوب است به جهت آن‌كه نفياً و اثباتاً ثبوت محمول براى موضوع ، معلوم نيست . از اين رو چگونه مىتوان موضوع را مقيد به محمول نموده ، ضرورت به شرط محمول ، تصور كرد . بنابراين در اين نوع قضايا تمام ضرورات مسلوب است . البته استعمال امكان به اين معنا براى كسانى كه علم به حوادث و علل آنها ندارند مىباشد ، ولى صرف‌نظر از اين ، هر حادثه‌اى نفياً و اثباتاً براى كسى كه علم به علل و اسبابش دارد مشخص و معين است ؛ اگر علل وجودى آن حادثه ، موجود باشد آن حادثه وجوباً موجود خواهد بود ، زيرا « الشّىء ما لَم يَجِبْ لم يُوجَدْ » و اگر علل عدمى