السيد الطباطبائي
60
رساله لب اللباب در سير و سلوك اولى الألباب به ضميمه مصاحبات ( طبع جديد ) ( فارسى )
بنابراين ، عوالم مقدم بر عالم خلوص چهار است ؛ اول : اسلام ، دوم : ايمان ، سوم : هجرت ، چهارم : جِهاد فى سبيلاللَّه . و چون جهادِ اين مسافر جهاد اكبر است لقوله صلى الله عليه و آله : « رَجَعْنا مِنَ الْجِهادِ الأصْغَرَ الَى الْجِهادِ الأكْبَرِ » ، « 1 » پس شرط در اين سفر است كه اسلام و ايمان مجاهد ، اسلام و ايمان اكبر باشد . و بعد از آن طالب را سزد كه دامنِ همت بر كمر زده ، با رسول باطن به معاونت رسول ظاهر يا خليفهء آن مهاجرت كرده و سپس قدم در ميدان مجاهده نهد تا به فوز قتل فى سبيلاللَّه فائز گردد . ولى بايد سالك بر اين نكته واقف باشد كه از ابتداى سلوك تا اين مرحلهء از جهاد ، موانع انسى و شيطانى زياد بود ، ولى چون به فوز اين قتل نايل گردد و از عوالم اسلام و ايمان اكبر عبور نموده و در مجاهده نيز فايق و كشته شود ابتداى عوالم اسلام ، اعظم و ايمان اعظم و هجرت عُظما و جهاد اعظم است و موانع آن ، كفر اعظم و نفاق اعظم است . و در اين وادى ديگر جنود شيطان را قدرت بر غلبه و دسترسى بدانجا نيست ، بلكه خود شيطان كه رئيس ابالسه است راه را بر سالك خواهد گرفت . بنابراين ، هرگز سالك نبايد چنين تصور كند كه چون از اين عوالم گذشت از مخاطره رسته و گوهر مقصود را جسته است ، بلكه بايد ملتفت باشد كه پس از عوالم سابقه اگر اين عوامل اعظم را طى نكند گرفتار ابليس شده و شيطان او را از وصول به سرمنزل مقصود منع خواهد نمود ، ولى بايد سالك همتى عالى داشته و نگذارد كه ابليس او را به كفر اعظم يا به نفاق اعظم گرفتار كند ، بلكه پس از اسلام اعظم و ايمان اعظم هجرت عظما نموده و با مجاهدهء اعظم از قيامت عظماى انفسيه عبور و در وادى مخلَصين وارد گردد . رَزَقَنَااللَّهُ ان شاءاللَّهُ تعالى !
--> ( 1 ) . [ ما از جهاد كوچكتر بازگشته ، به سوى جهاد بزرگتر در حركتيم . ]