السيد الطباطبائي
86
مجموعه رسائل ( فارسى )
يونس بن عبدالرحمان نقل شد ، نيز ناظر به همين مطلب است . وچكيده سخن اينكه : تنها طريقى كه به هدف مىرساند ، همان طريقهء « معرفت النفس » است كه نزديكترين راهها نيز هست . و اين راه همان راه انقطاع و بريدن از غير خدا و توجه كامل به خداون سبحان و مشغول گشتن به شناخت نفس است و از حديث موسى عليه السلام نيز اين مطلب به دست مىآيد كه فرمود : ليس بينه و بين خلقه حجاب إلّاخلقه ، فقد احتجب به غير حجاب محجوب ، و استتر به غير ستر مستور . « 1 » و اين حديث شريف زيباترين بيان براى نيكوترين راههاست . و كيفيت اين راه چنين است كه با مراعات دستوراتى كه در شرع براى دستيابى به انقطاع رسيده است ، همچون : توبه ، انابه ، محاسبه ، مراقبه ، صمت ، جوع ، خلوت بيدارى ، آغاز مىشود و سالك با عمل به دستورات و انجام عبادات ، به مجاهدت با نفس مىپردازد و با انديشيدن و پند اندوختن ، عبادات و اعمال را مدد مىرساند تا اينكه منجر به انقطاع كامل و غفلت از نفس و توجه تامّ به خداوند سبحان مىگردد وطالعى از غيب ، درخشيدن مى گيرد و به دنبال آن نفحات الهى وجذبات رحمانى ، پى در پى فرا مىرسند و موجب محبت وگرايش بيشتر به معبود كه همان ذكر و ياد خداست مىشوند . سپس ، برقى مىدرخشد كه هيچگاه فروكش نمىكند وجذبهاى طالع مىگردد واشتياقى دست مىدهد تا اينكه سلطان محبت ، در دل استقرارمى يابد و ذكر ، بر نفس مستولى وچيره مىگردد و به مقام جمع مىرسد وامر پايان مىيابد وهمانا پايان هر چيز به سوى پرودگار توست .
--> ( 1 ) . بين او وآفريدگانش حجابى جز خود آفريدگانش دركار نيست ، پس محجوب است بدون اينكه حجابى او را فرا گرفته باشد و پوشيده است بدون اينكه پوششى بر او افكنده باشند