مقالهء اول : ( پنج فصل ) فصل اول : در هدف اين مقاله قياس برهانى از اين حيث كه توليد « يقين به نتيجه » مىكند ، ضرورتاً بايد از مقدمات « يقينى » تأليف شود . بر مقدمه يقينى از اين حيث كه يقينى است احكام تصديق يقينى عارض مىشود . وتصديق يقينى خودبه خود چه بسا از نظر حصول ، به تصديقى ديگر احتياج نداشته باشد و چه بسا چنين نيازى داشته باشد ، وهريك از اين دوقسم داراى احكامى است . هم‌چنين تصديق ازاين حيث كه دركدام مواضع و در كدام شرايط ، يقينى ، و در كدام شرايط يقينى نيست داراى احكامى است . نيز از اين حيث كه تصديق يقينى واحد با وجود تمام اين اوضاع وشرايط در كدام حالات ، امكان‌پذير ، و در كدام حالات ، امكان‌ناپذير است داراى احكامى است . اين احكام سه گانه ، احكام تصديق يقينى ، وقياس برهانى است . وهدف دراين مقاله ، كه مقاله اول است ، بيان حكم اول است . در فصلى ازاين مقاله بيان مىكنيم كه ، حس مبدأ اول حصول علم براى ماست . و اين كه كثرت حاصل در علوم ، ناشى از توجه كردن به آن چيزى است كه علوم را از همديگر متمايز مىكند ، و اين كه كثرت درعلوم كلى نيز با همين توجه حاصل مىشود . و بيان مىكنيم كه علوم گاهى متشكل از صورت‌هاى موجود در خارج ، خواه