السيد الطباطبائي
13
نقدهاى علامه طباطبائى بر علامه مجلسى ( حواشى بر بحار الانوار ) ( فارسى )
شيخ صدوق ( ره ) و شيخ مفيد ( ره ) و سيد مرتضى ( ره ) است ، بقيه همگى نقد است بر نظريه هاى علامه مجلسى . نقدهاى جانانه و باصطلاح مرد افكن ، كه نيازمند دقّت و بررسى جانانه است بدون تعارف و بدون شخصيت زدگى . همانطور كه خواست خود اين بزرگان كه نامشان را بردم ، چنين است . هر كدام از 92 مورد را يك « مبحث » قرار دادم كه از شماره 1 شروع شده و در مبحث شماره 92 به پايان مى رسد . گاهى مطالب برخى از مبحث ها ، از ناحيه خود هر دو بزرگوار و گاهى از ناحى يكى ، به مبحث ديگر حواله شده كه آن را با شماره مبحث معين كرده ام . گاهى نيز خودم ميان دو مبحث رابطه بر قرار كرده ام . در آغاز اين كار ، براى حفظ دامن مطلب ، با خودم تعهد كردم كه ديگر آثار هر دو بزرگوار را به داير بحث دخالت ندهم تا موجبات پراكندگى ذهن مخاطب ، فراهم نشود و تمركز فكرى محققين جوان دچار تزلزل نگردد . سعى كرده ام با خلاصه ترين بيان ، مطالب را به پايان ببرم . جريان سخن در دو سه مبحث اندكى طولانى شده است . اين به خاطر آن است كه آن ها نسبت به مبحث هاى ديگر نقش مبنائى دارند و ديگر مباحث به آن ها عطف مى شوند . بديهى است بند حقير كه اين مسؤليت را به عهده گرفته ام اجازه دارم كه از خواننده محترم توقع داشته باشم : 1 - با مطالعه چند سطر ، حتى با مطالعه چند مبحث ، به داورى ننشيند . زيرا هم مسائل مهم ، بزرگ ، اساسى و پيچيده ، مطرح است و هم اكثر مباحث بل هم مبحث ها به همديگر كاملًا مربوط هستند . 2 - فراموش نشود كه آن چه خدا ، رسول ( ص ) و ائمّه طاهرين ( ع ) و نيز خود همين بزرگان براى ما معيار قرار داده اند ، فقط « دليل » است و بس . و غير از دليل هيچ چيزى معيار نيست .