يادآورى مطالب گذشته ، هيچ‌گونه شك و ترديدى در اين موضوع وجود ندارد . وجوب بحث و مناظره : در اين فصل به بيان وجوب بحث و مناظره در جهت روشن ساختن حق مىپردازيم و كليهء مطالبى كه در دو فصل گذشته بيان شد ، بر اين معنا دلالت دارد . افزون بر آن آيهء شريفهء « وَ جادِلْهُمْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ ؛ « 1 » با آنان به روشى كه نيكوتر است به بحث و مناظره بپرداز . » و روايات پيروى از نبىّ اكرم و ائمه عليهم السّلام در مناظراتى كه با صوفيان و ديگران داشته‌اند در كتاب احتجاج و ديگر كتب بيان گشته و رواياتى كه در آغاز احتجاج آمده ، شما را بسنده است . مضمون اين فصل مشخص است و ما تنها به يادآورى آن به نحو گذرا ، اكتفا مىكنيم . توجه داشته باشيد كه : مناظره داراى شريط و شيوه‌اى است و آفاتى را نيز دربر دارد كه علما و دانشمندان از جمله شهيد ثانى رحمه اللّه در كتاب « آداب المفيد و المستفيد » آن‌ها را يادآور شده و يكى از مهمترين شرايط آن اخلاص است ، و اللّه الموفق . ضرورت جهاد با نفس : در اين فصل ، جهاد با نفس و مبارزه با دشمنان دين را با فراهم بودن شرايط ، مورد بررسى قرار مىدهيم كه دوازده روايت دليل بر اين معنا است : 1 - قرآن كريم در آيات فراوانى به صراحت بيان مىدارد : جاهَدُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ « 2 » در راه خدا مبارزه كنيد . و ( فقاتلوا فى سبيل الله ؛ ) « 3 » در راه خدا نبرد انجام دهيد . فَقاتِلُوا الَّتِي تَبْغِي ؛ « 4 » با گروه متجاوز پيكار كنيد و آياتى از اين قبيل . 2 - ضرورت دين اقتضاى چنين مبارزه و جهادى دارد زيرا مخالف و موافق در اين‌كه جهاد و مبارزهء با دشمنان دين از ضروريات دين اسلام است ، هيچ‌گونه ترديدى ندارند . 3 - بر ضرورت جهاد با دشمنان خدا ، اجماع اقامه شده و در آن هيچ‌گونه اختلافى ميان مسلمانان نيست .

--> ( 1 ) . نحل ؛ آيهء 125 . ( 2 ) . انفال : آيه 74 . ( 3 ) . بقره : آيه 190 . ( 4 ) . حجرات : آيهء 9 .