جاى خود ثابت شده است و خداى متعال فرمود : ما جَعَلَ عَلَيْكُمْ فِي الدِّينِ مِنْ حَرَجٍ ؛ « 1 » خداوند در دين اسلام كار سنگين و سختى بر شما قرار نداد و رسول اكرم صلّى اللّه عليه و آله فرمود : « أتيتكم بالشريعة السهلة السمحة ؛ دين و آيين آسان و باگذشتى برايتان به ارمغان آوردم » . از معصومين عليهم السّلام نيز اين حديث روايت شده كه « انّ الخوارج ضيّقوا على أنفسهم بجهالتهم ، إنّ الدّين أوسع من ذلك ؛ خوارج با جهل و نادانى خويش بر خود سخت گرفتند ، آيين اسلام گسترده‌تر از آن بود كه تصور مىكردند » « 2 » 3 - كارشان به جايى رسيد كه بيشتر آن‌ها معتقد به تحريم مباحات گشته و بدان تصريح نمودند ، افزون بر مطالبى كه قبلا از آيات و روايات ، بر آن آگاهى يافتيد . 4 - لازمهء اين‌گونه رياضت اين است كه مساجد و مشاهد و نظير آن مدتى زياد متروك بمانند و در روايات ثابت شده است كه گروهى از مسلمانان حضور در مساجد را ترك كردند درپى آن رسول اكرم صلّى اللّه عليه و آله فرمان به آتش زدن خانه‌هايشان داد . 5 - اين شيوه سبب دورى جستن از برادران مسلمان و ترك معاشرت آن‌ها و نپذيرفتن دعوت و انجام ندادن حقوق واجب و مستحب آنان خواهد شد با اين‌كه در احاديث فراوانى به انجام اين امور فرمان داده شده و مورد تشويق قرار گرفته و در موارد زيادى ترك آن نهى شده است . 6 - انجام اين رياضت غالبا موجب قطع رابطهء خويشاوندى و بىاعتنايى به بخش واجب حقوق زنان و مواردى از اين دست خواهد شد . 7 - لازمهء اين‌گونه رياضت تك‌زيستى و تنهايى است بنابراين ، اهل رياضت مشمول لعن رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله مىشوند . كلينى و شيخ صدوق و ديگران نقل كرده‌اند كه پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله فرمود : « لعن اللّه آكل زاد وحده ، لعن اللّه النائم فى بيت وحده ، لعن اللّه راكب الفلاة وحده ؛ « 3 » خداوند كسى كه زاد و توشه‌اش را تنها بخورد و كسى كه در خانه‌اى تنها بخوابد و سواره‌اى را كه در بيابان تنها راه طى كند ، مورد لعن خويش قرار دهد » . 8 - انجام اين رياضت موجب مىشود انسان از به دست آوردن علم و دانش و گفت و گو با علما و دانشمندان دست بردارد و سرانجام اين كار ، جهل و نابخردى است كه قبلا بر

--> ( 1 ) . حج ، آيهء 78 . ( 2 ) . بحار ج 2 ، ص 281 . ( 3 ) . خصال ، ص 90 چاپ نجف .