اين رساله مشتمل بر خاتمه‌اى در بيان برهان صديقين و اثبات وجود حق و بيان قوس صعود و نزول و تقرير كيفيت رجوع اشيا به حق تعالى مىباشد . مباحث مذكور را صدر المتألهين منظم و مرتب بيان كرده است . الحق اين رساله در بين مصنفات حكما و عرفا از كتب بسيار نفيس مىباشد ، بر اين رساله شروح و تعليقات زيادى نوشته‌اند . حواشى اين كتاب عبارت است از حاشيهء « آقا ميرزا احمد اردكانى شيرازى » كه به طور تفصيل بر اين كتاب نوشته شده است [ 1 ] و با كتاب المشاعر در تهران به طبع رسيده است . اين حواشى تا خاتمه بيشتر چاپ نشده و گويا تا خاتمه بيشتر نوشته نشده است . حكيم محقق « ملا محمد اسماعيل اصفهانى » نيز حواشىاى به طور اختصار بر اين كتاب نوشته است . قسمتى از آن در حاشيهء مشاعر چاپى به طبع رسيده است ، اما قسمت زيادى از حواشى ملا اسماعيل را از شرح المشاعر نسخهء آستان قدس استنساخ و در حواشى اين كتاب نقل نموده‌ايم ، به طور متفرق حواشى كوتاه و مختصرى از آقا ميرزا ابو الحسن جلوه بر اين رساله نوشته شده است كه با كتاب به طبع رسيده است . آخوند ملا زين العابدين نورى شاگرد آخوند نورى رحمهما الله بر كتاب مشاعر شرحى نوشته و در شرح خود متعرض اشكالات شيخ احسائى شده است . آخوند ملا رضاى تبريزى نيز بعضى حواشى مختصر را بر اين كتاب نوشته است .