الشيخ محمد تقي التستري ( الشوشتري ) ( مترجم : سيد علي محمد موسوى جزائرى )
260
ترجمه و شرح موضوعى نهج البلاغة پيرامون رستاخيز و وظيفه بندگي ( فارسى )
پيش از خود بفرستم تا در مصيبت او اجر يابم ؛ زيرا امروز روزى است كه تا مىتوانيم بايد كسب اجر و مزد كنيم كه بعد از امروز ديگر عملى نبوده و تنها حساب است . در مقاتل ابو الفرج از ضحاك مشرقى نقل كرده كه گويد : عباس بن على به برادر پدر و مادرى خود عبد اللّه بن على گفت : اى برادر ! در پيش رويم نبرد كن تا تو را كشته و اخلاص تو را در راه خدا و رسول ببينم . شرح گفتار سيّد رضى رحمه اللّه « قال الشريف : أقول : الحذّاء : السريعة و من الناس من يرويه جذّاء ؛ سيّد رضى رحمه اللّه مىفرمايد : گويم : حذاء ، يعنى سريع ، و بعضى آن را جذاء - با جيم - خواندهاند ؛ يعنى : بىفايده » . اينگونه در نسخهء مصرى آمده ؛ ولى اين عبارت ناتمام است ، و صواب همان است كه « حد » و « خو » نقل كردهاند : « قوله عليه السّلام : حذّاء ، الحذّاء السريعة ، و من النّاس من يروي « جذّاء » - بالجيم و الذال - أي انقطع درّها و خيرها » . و عجب اينكه در نسخهء « ثم » بيان سيّد رضى رحمه اللّه نقل نشده است . و حذّاء - با حاء و ذال معجمه - ، و جدّاء - با جيم و دال مهمله - مأخوذند از حذذ و جدد . امّا گفتار سيّد رضى رحمه اللّه الحذّاء : السريعة ، ابن دريد گفته : حذّ الشىء . . . ؛ بهسرعت آن را بريد . . . و قطاة حذّاء ؛ مرغ قطات تيز پرواز و ناقة حذّاء ؛ شتر تيزرو و در خطبهء عتبة بن غزوان آمده : إنّ الدنيا قد أدبرت حذّاء ؛ دنيا روى برگردانده بهسرعت مىرود . و گويند : قطاة حذّاء ؛ مرغ قطات كه پر دمش اندك باشد - تا آخر - . اما اينكه فرموده : « بعضى از مردم آن را جذّاء - به جيم - روايت كردهاند » بايد گفت : اين اختلاف در نقل منحصر به اين فقره از خطبه نيست ، بلكه در تعبيرات ديگر نيز چنين اختلافى ديده مىشود ؛ مثلا مىگويند : « اليمين الحذّاء » و « اليمين الجذاء » و « رحم حذّاء » و « رحم جذّاء » . در صحاح آورده : « اليمين الحذّاء و اليمين الجذّاء ؛ سوگندى كه بهسرعت خورند . » و « رحم حذّاء و جذّاء ؛ خويشاوندى كه صلهء آن را بهجا نيارند . » اما