خواجه نصير الدين الطوسي
222
تنسوخ نامه ايلخانى ( فارسى )
و رنگ روى را كه بسبب علّت بواسير بىرنگ شده « 1 » باشد ، بصلاح آرد . ( و ) زعفران الحديد هم از آهن حاصل مىكنند . « و بآهن سپرز را داغ كنند ، مضرّت آن بازدارد « 2 » » زيادتى رطوبات را دفع كند . فصل در صفت خارصينى و خاصيّت آن « 3 » در زمين « 4 » چين گوهريست گداختنى كه آن را خارصينى گويند . زردرنگ باشد ، مزاج و رنگ او نزديكست بزر سرخ . و گفتهاند كه از خلاص برون آيد ، و از جوهر زر ثقيلتر است . به حكم آنكه چون آن زر را كه با آن « 5 » جوهر آميخته باشد بگدازند ، آن جوهر ترسّب مىكند در زير بوته . و اين معنى بر ثقل ( او ) دالّ است ، و اين جوهر متطرّق نيست . آوردهاند كه وقتى صاعقهاى آمد عظيم ، و بر موضع ( آن ) « 6 » جوهرى يافتند صلب ، مثل عمودى « 7 » بيشتر از آن طولانى « 8 » به زمين فروشده « 9 » مثل لون آهن سفيد ، چنانچه بلون نقره نزديك بود . از آن دشنهها « 10 »
--> ( 1 ) - م : زرد شده ( 2 ) - فقط در - ع - است ( 3 ) - ج ، ن : و خواص آن ( 4 ) - ج ، ن ، م : در ولايت ( 5 ) - ( آن ) در - م - : نيست ( 6 ) - ع : بدان موضع ( 7 ) - ع : صلب از عمودى ( 8 ) - م ، ن ، ج : در طولانى ( 9 ) - م : فروشده بود ( 10 ) - م : دستها .