قال : : و لجاز التّعاكس . « 1 » آنچه علّامه - رحمه اللّه - ايراد نموده / * ب / 173 / اين است كه آنچه رسيده به خاطر ما در حلّ كلام مصنّف - رحمه اللّه - اين است كه اگر نباشد حسن و قبح اشيا عقلى ، البته جايز خواهد بود كه واقع شود تعاكس در حسن و قبح اشيا ، به اين نحو كه آنچه توهّم مىشود حسن آن قبيح باشد و آنچه قبيح تصوّر مىشود آن حسن باشد ، و جايز است كه مردم بسيار اعتقاد نمايند حسن و مدح كسى را كه بدى نمايد به كسى ، و مذمّت كسى را كنند كه خوبى نمايد به كسى نه عكس ، چنانچه عكس اين محمود و « 2 » از براى ما حاصل است . و چون كه هر عاقلى مىداند بطلان اين را جزم مىدانيم استناد قبح اين اشيا را به قضاياى عقليّه بدون اوامر و نواهى شرعيّه و عادات مردم . قال : : و يجوز التّفاوت فى العلوم لتفاوت التّصوّرات . « 3 » چون استدلال نموده مصنّف - رحمه اللّه - بنا بر مذهب خودش كه حسن و قبح اشيا عقليند . شروع نمود به جواب از شبههء اشاعره . و بتحقيق كه احتجاج نموده‌اند اشاعره جهت مذهب خود كه اگر حسن و قبح اشيا ضرورى باشد [ الف - 234 ] پس تفاوت در ضرورت اين مدّعا و تحصيل اين مطلب و ميان علم به زيادتى كلّ بر جزء نخواهد بود ، و تالى باطل است به وجدان عقل ، پس مقدّم نيز چنين است . و اين شرطيّت « 4 » ظاهر است از جهت آن كه علوم ضروريّه تفاوت

--> ( 1 ) . كشف المراد / 303 ( 2 ) . م : - و ( 3 ) . كشف المراد / 304 ( 4 ) . م : شرطيه