محمد اشرف علوى عاملى
779
علاقة التجريد ( شرح فارسى تجريد الاعتقاد ) ( فارسى )
قال : : و التّمام و فوقه . « 1 » وجوب وجود دلالت مىكند بر بودن اين كه واجب الوجود تامّ است و فوق تامّ است . اما بودن او تامّ از جهت آن كه او واحد است بر نحوى كه سابق گذشت . و واجب است از همه جهت ، و ممتنع است تغيّر او و انفعال او و تجدّد چيزى از براى او ، و هر چه در شانش آن است كه از براى واجب باشد از براى او بالفعل است . و امّا بودن او فوق تامّ پس از جهت آن است كه آنچه حاصل مىشود از براى غيرش از كمالات پس از واجب استفاده نموده . قال : : و الحقيقة . « 2 » يعنى وجوب وجود دلالت بر ثبوت حقيّت از براى خداى تعالى مىكند . بدان اين را كه حقّ گفته مىشود از براى ثابت مطلقا و ثابت دائم ، و گفته مىشود حقّ نيز بر حال قول و حال عقد ، يعنى ما فى الضّمير هرگاه كه با مقول و معتقد ، يعنى آنچه خير از او به نحوى داده مىشود و اعتقاد داشته شده به آن مطابق باشند اين هر دو ، پس بر قول و امور قلبيّه نيز گفته مىشود حقّ هرگاه نسبت به مقول و معتقد ما مطابق باشند . و اين حال حقّ را صادق نيز مىگويند ليكن به اعتبار نسبتى كه به مقول و معتقد دارد و خداى تعالى واجب الثّبوت و الدوام است كه قابل عدم و بطلان نيست . پس ذات خداى تعالى احقّ است از كلّ اشيا و او محقّق كلّ حقيقت است . اين است تحقيق علّامه
--> ( 1 ) . كشف المراد / 300 ( 2 ) . كشف المراد / 300 : الحقيّة