بود به روغن بنفشه يا روغن گل تجرّع كند و اگر نباشد سكنگبين و گل انگبين كهنه به آب انيسون و مصطكى بياشامد و تلطيف غذا كند . هيضه از سوء هضم و فساد غذا در معده با ديد آيد و علاج او بچيزيكه غذا را از معده تحدير كند همچو آب فاتر و جلاب و بعد از آن شراب غوره و شراب ريباس و اگر بعيد العهد باشد بشرب مسهل بايد كه تا ضعف حادث نشود در حبس آن نكوشد و اگر قريب العهد باشد يا ضعف حادث شود اگر رياح و قراقر نباشد و با تشنگى بود بدوغ كاو يا كشك ماليده يا به آب سويق جو كه در بهى پخته باشد حبس آن كنند و اگر با قراقر و رياح بود و تشنگى نباشد تخم مرغ بريانكرده را با مصطكى و آب انار و بهى سحق كنند و بدهند تا بياشامد و قولنج اگر از بلغم لزج و رياح غليظ باشد علاج ايارج فيقر است به روغن خروع كه بر آب خيار شنبر و فانيد سرخ ريزند و بياشامد و غداء ماء اللحم بىنان . و اگر از يبس ثفل باشد علاج آن آب انجير است با خيار شنبر و فانيد سفيد و روغن شيره و غداء مرق اسفيداج مطبوخ بلحم و كرم‌ها در شكم متولد شود علامت آن زردى رنگ بود و سيلان رطوبت از دهن و درد شكم و غثيان و علاج بقى و ايارج مركب از افسنتين و شحم خنظل و حب النيل و برنج كابلى و تلطيف غذا استسقا . اگر طبلى يا زقى بود علاج او در اول حدوث قى است و اگر لحمى بود فصد و بعد از استحكام اسهال به هليله زرد و غاريقون و خيار شنبر و طرخشقوق كه پياپى استعمال كند . و يرقان اگر با او دلايل حرارت بود علاج او به آشاميدن آب كاسنى و رازيانه و بعد از آن طبيخ هليله زرد و مويز و خيار شنبر و فانيد و غاريقون و غذا سكباج ترش . و اگر سوداوى بود اسهال طبيعت به هليله اسود و بسفايج و خربق اسود لاژورد