سماق و قشور رمان وحى العالم نيك بود . و اگر بلغمى يا سوداوى علاج آن خوردن ابارج فيقرا و حب قوقايا و مضمضه بخل مطبوح بخنظل و عاقر قرحا و تلطيف غذا و سعال اگر از رطوبت باشد علامت آنست كه تشنگى نباشد و علاج آن تناول بنفشه مربى با روغن حب صنوبر يا روغن فستق و تمريخ حلق به روغن سوسن و نركس و غذا ماء الشعير ببنفشه مربى و طبر زد . و اگر از يبوست باشد و علامت آن تشنگى بود و استلذاد بباد خنگ و علاج آنشراب خشخاش و سپستان و عناب و بنفشه و روغن بادام . و اگر از سرما باشد كلنگبين عسلى به آب انجير يا زيت و اصل السوس با پر سياوشان و بيخ رازيانه و روغن بادام . و اگر سعال سخت شودنشا و كتيرا و مغز دانه كدو را بعصاره لحية التيس بسرشد و استعمال كند . و اگر سعال كهنه شود و با آن التهاب و حرارت بود كتيرا و صمغ عربى از هر يكى 20 درم بجوشانند تا آب همچو عسل شود و بعد از آن روغن بنفشه و لعاب بذر قطونا در آنجا ريزد و به هم بياميزد و آن را پيوسته استعمال كند ، و اگر بسعال خون بيرون آيد يكدرم انفحه ارنب را با آب سرد به آشامد . و اگر فايده ندهد فصد بايد كرد و بدفعات خون كم كردن اما بايد كه به هر نوبت خون اندك اخراج كند ذات الريه ورميست كه حادث شود در ريه از امتلاء خون و علامت آن حمى حاده و ضيق فس و حمره و جنتين . چنان كه همچو مصبوغ نمايد و علاج آن فصد با سليق است و اخراج خون چندانكه اطفاء حرارت كند و غذا مزوره اسفاناج بروغن بادام و توابل بارده و