عبد الله بن قدامة ( مترجم : محمود مهدوى دامغانى )
33
كتاب التوابين ( توبه كنندگان ) ( فارسى )
متعال فرمود : اى پسر عمران ، هيچكس مرا نمىبيند كه پس از آن زنده بماند ، موسى عرضه داشت : بارخدايا كه ترا انبازى نيست اگر من ترا ببينم و بميرم براى من خوشتر است كه زنده بمانم و ترا نبينم ، بارخدايا ، با پذيرفتن اين خواستهء من نعمت و فضل و احسان خود را بر من تمام فرماى ، هرچند در پى آن بميرم . گويد ، جويبر ، از ضحّاك « 8 » ، از ابن عباس نقل مىكند كه گفته است : و چون خداوند مهربان به خلق ، آزمندى موسى را براى اينكه خواستهاش را به او ارزانى فرمايد ديد او را فرمود : برو بر آن سنگى كه بر سر كوه است بنگر و بر آن بنشين كه من بخشى از سپاه خويش را به سوى تو مىفرستم . موسى چنان كرد و چون بر آن سنگ قرار گرفت خداوند سپاههاى هفت آسمان را سان ديد و نخست به فرشتگان آسمان دنيا فرمان داد تا از برابر موسى بگذرند . آنان از كنار موسى عليه السلام گذشتند و آواى ايشان كه به تسبيح و تهليل بلند بود همچون بانگ سخت رعد بود . سپس خداوند به فرشتگان آسمان دوم فرمان داد كه خود را به موسى بنمايانند ، آنان چنان كردند و به صورتهاى گوناگون كه هريك داراى چهرهها و بالهايى بودند و برخى از آنان چهرهء شير داشتند و همچنان آواى تسبيح و تهليل ايشان بلند بود ، آنچنانكه موسى ( ع ) از آنان ترسيد و گفت : پروردگارا ! من از خواستهء خويش پشيمان شدم آيا مرا از اين جايگاه كه در آنم رهايى مىدهى ؟ سالار فرشتگان گفت : اى موسى ! بر آنچه خواستى شكيبا باش ، كه آنچه ديدى اندكى از بسيار است . سپس پروردگار به فرشتگان آسمان سوم فرمان داد فرود آيند و خود را بر موسى ( ع ) عرضه دارند ، تعدادى برون از شمار فرود آمدند كه رنگهاى گوناگون و درخشانتر از شعلههاى آتش داشتند و آواى تسبيح و تهليل ايشان بلند بود ، ترس موسى بسيار سخت و بدگمان و از زندگى نااميد شد ، و سالار فرشتگان موسى را گفت : اى پسر عمران شكيبا باش تا چيزهاى ديگرى را كه بر آن شكيبا نخواهى بود ببينى . آنگاه خداوند متعال به فرشتگان آسمان چهارم وحى فرستاد كه پيش موسى فرود آيند آنان هم فرود آمدند گروهى همچون شعلههاى آتش و گروهى همچون تودههاى برف و يخ ، صداى آنان به تسبيح و تهليل بود و شباهتى به آواى
--> ( 8 ) . جويبر : مصغّر جابر ، از مفسران و شاگرد و دوست ضحاك است و درخور اهميت نيست . ضحاك بن مزاحم درگذشته به سال 105 كه ديدار او با ابن عباس مورد ترديد است به شمارههاى 3942 و 1593 ميزان الاعتدال مراجعه فرماييد .