عبد الله بن قدامة ( مترجم : محمود مهدوى دامغانى )

18

كتاب التوابين ( توبه كنندگان ) ( فارسى )

آثار علمى ابن قدامة : ابن قدامه كتابهاى فراوانى به يادگار گذاشته است . ياقوت حموى كه شش سال پس از مرگ ابن قدامه يعنى در سال 626 قمرى درگذشته است در كتاب معجم البلدان ضمن برشمردن دانشمندانى كه از جماعيل برخاسته‌اند چهارده كتاب او را نام برده و افزوده است كه آثار ديگرى هم از او باقى مانده است . « 17 » كتابهاى زير تاكنون از او چاپ شده است : 1 - المغنى فى شرح مختصر الخرقى : كه درباره فروع و فقه مذهب حنبلى است . ياقوت مىگويد گفته‌اند اين كتاب بيست جلد است . اين كتاب در سال 1341 قمرى در مصر چاپ شده است ، عمر رضا كحاله نوشته است در هفت مجلد است . « 18 » 2 - العمدة : در فقه چاپ 1384 ق ، قاهره . 3 - روضة الناظر و جنة المناظر : كه موضوع آن اصول فقه است و در سال 1385 قمرى در قاهره چاپ شده است . 4 - لمعة الاعتقاد : چاپ دمشق ، 1391 ق . 5 - لمحة الاعتقاد : چاپ دمشق ، 1391 ق . 6 و 7 - العقيدة ، ذمّ التأويل : كه اين دو كتاب ضمن يك مجموعه كه نه كتاب است در مطبعه علمى كردستان چاپ شده است . 8 - التوابين : - كتاب حاضر - كه در سال 1961 ميلادى با مقدمه استاد دكتر جورج مقدسى به زبان فرانسه در سلسله انتشارات مؤسسه فرهنگى فرانسه - دمشق چاپ شده است درباره اين كتاب و مطالب آن بحث خواهد شد . 9 - المقنع : در دو جلد . 10 - ذمّ الموسوسين . 11 - ذم ما عليه مدعو التصوف . شماره‌هاى 9 و 10 و 11 را خير الدين زركلى در الاعلام از آثار مطبوع ابن قدامه دانسته است . « 19 » كتاب التوّابين : همان‌گونه كه اشاره شد اين كتاب در سال 1961 ميلادى به قطع

--> ( 17 ) . معجم البلدان ، ص 125 ، ج 3 ، چاپ مصر ، 1906 ميلادى . ( 18 ) . معجم المولفين ، عمر رضا كحاله ، ج 6 ، ص 30 ، چاپ بيروت ، بدون تاريخ . ( 19 ) . الاعلام ، خير الدين زركلى ص 191 ، ج 4 ، چاپ سوم ، بيروت .