به سال 462 هجرى است و چون بدين ترتيب كسى كه در 462 ه . درگذشته - باشد نمىتواند در 475 ه . تأليف كتابى را آغاز كند ، حدس زده‌اند كه تاريخ 475 درست نيست و محرّف 457 ه . است و تأليف كتاب بايد ميان سالهاى 457 و 462 ه . ( تاريخ فوت مؤلف ) اتفاق افتاده باشد و در باب متفق بودن همهء نسخه‌هاى قابوس‌نامه و ذكر سال 475 ه . بعنوان تاريخ آغاز تأليف كتاب ، مىنويسند : « ممكن است كه حدس بزنيم كه اين همه نسخه‌ها ، از روى يك نسخهء مغلوط نقل شده است و نوشتن اين تاريخ به حروف مانع اشتباه و تحريف نيست ، كه بسيار اتفاق مىافتد ، كه ما وقت خواندن يا نوشتن مثلا 25 را عوض 52 بخوانيم يا بنويسيم ، خواه به حروف و خواه به ارقام نوشته شده باشد » . بعلاوه روايت ابن اسفنديار مؤلف تاريخ طبرستان را - كه در 613 ه . درگذشته - و او هم وفات مؤلف قابوس‌نامه را سال 462 ه . ذكر كرده است « 1 » دليل مىآورند و قرائنى ديگر را نيز درين باب مورد توجه قرار مىدهند . « 2 » اينست آراء متفاوتى كه در باب مؤلف اين كتاب و تاريخ آن اظهار مىشود و البته داورى قطعى درين زمينه به پيدا شدن اسناد تازه و معتبر بستگى دارد . اكثر محققان معاصر تاريخ آغاز تأليف كتاب را همان سال 475 ه . مىشمرند و با توجهى كه به كتابى مانند قابوس‌نامه مبذول مىشده و مورد استنساخ قرار - مىگرفته است ، بعيد مىدانند كه نسخه‌هاى خطى متعدد و متفاوت همه از روى نسخهء واحدى نوشته شده باشد كه تاريخ مزبور در ان محرّف بوده است . نام كتاب هم موضوع بحث شده است ، برخى با توجه به جمله‌اى كه قبل از فهرست ابواب در بعضى نسخه‌ها آمده است : « بدان اى پسر كه اين نصيحت -

--> ( 1 ) - تاريخ طبرستان 2 / 18 ( 2 ) - دكتر امين عبد المجيد بدوى ، بحث دربارهء قابوس‌نامه 88 - 99