باب سيزدهم اندر مزاح كردن و نرد و شطرنج باختن بدان اى پسر كه بتازى گفته‌اند : « المزاح مقدمة الشّر » ، تا بتوانى از مزاح سرد كردن پرهيز كن . و اگر مزاح كنى بارى در مستى مكن كه شر بيشتر خيزد كه مزاح پيش رو شرست . و از مزاح ناخوش و فحش شرم دار ، اندر مستى و هشيارى ، خاصه در نرد و شطرنج باختن ، كه در ميان اين هر دو شغل مرد [ ضجر ] « 1 » تر باشد ، مزاح كمتر بر تواند داشتن . و نرد و شطرنج باختن بسيار عادت مكن ، اگر بازى باوقات باز و بگر و بمباز الّا « 2 » بمرغى يا بمهمانى يا به چيزى از محقرات ؛ بدرم مباز كه بىدرم باختن ادبست و بدرم باختن مقامرى « 3 » . و اگر چه نيك دانى باختن با كسى كه بمقامرى معروف [ بود مباز كه تو نيز بمقامرى معروف ] « 4 » شوى . و اگر با كسى محتشم‌تر از خويشتن بازى در نرد و شطرنج ادب هر دو آنست كه تو دست بمهره نكنى نخست او آنچه خواهد برگيرد . اگر نرد باشد نخست كعبتين به دو ده تا كتار « 5 » كند و در شطرنج در

--> ( 1 ) - از نسخهء ل و ب افزوده شد ( 2 ) - نسخهء اصل : يا ؛ ل و ن و ب : الا ، كلمهء اخير با معنى جمله مناسبتر مىنمايد اصلاح شد ؛ پ : مگر ؛ اگر « يا » درست باشد فعلى از جمله افتاده است ( 3 ) - ل و ن افزوده : بود ( 4 ) - از نسخهء ل و ن افزوده شد ( 5 ) - ل : مانند نسخهء اساس است ؛ ب : اكتار ؛ ن : ندارد ؛ پ : آغاز ؛ چاپ ه : گشاد ؛ رك . تعليقات . شايد « گشاد » است .