على اكبر دهخدا

1273

امثال و حكم ( فارسى )

نظير : گر ايدونكه اين تيغ‌زن رستم است * بر اين دشت ما را گه ماتم است . رجوع به : از مرگ خود چاره . . . ، شود . گر ايوان من سر بكيوان كشيد همان شربت مرگ بايد چشيد . فردوسى . رجوع به : از مرگ خود چاره . . . ، شود . گر ببندد بروز شب پره چشم چشمهء آفتابرا چه گناه گر بپرد پشه چندانيكه هست كى كمال صرصرش آيد بدست . عطار . گر بپيرى دانش بدگوهران افزون شدى روسيه‌تر نيستى هر روز ابليس لعين . منوچهرى رجوع به : پير كز جنبش . . . ، شود . گر بتازى كسى ملك بودى بو الحكم خواجهء فلك بودى ( . . . مرد را چون هنر بباشد كم * چه ز اهل عرب چه ز اهل عجم روح با عقل و علم داند زيست * روح را پارسى و تازى كيست بو لهب از زمين يثرب بود * ليك قد قامت الصلا نشنود بود سلمان خود از ديار عجم * بر در دين همى سپرد قدم كى شد از بهر پارسى مقهور * تاج منا ز فرق سلمان دور . ) سنائى . رجوع به : جنگ از الفاظ خيزد . . . ، شود . گر بترسى زانكه ديگر كس بجويد عيب تو چشمت از عيب كسان لختى ببايد خوابنيد . ناصر خسرو . رجوع به : همه حمال عيب . . . ، شود . گر بترسى ز ناصواب جواب وقت گفتن صبور باش صبور . ناصر خسرو . گر بجانى بخرى يكدم خوش ارزانست دم خوش بايدت از خويش برون آى . * چو گل كز پى يكدم خوش پوست بر او زندانست دل خوش دردم خوش جوى كه چون صبح نخست . . . ) اثير اومانى . گر بجوانى و به پيريستى پير به مردى و جوان زيستى . عسجدى . رجوع به : مرگ پير و جوان نميشناسد ، شود . گر بخواهى كت نيازارد كسى بر سر گنج كم‌آزارى نشين . ناصر خسرو . رجوع به : از مكافات عمل . . . ، شود . گر به دريا روند خشك شود خاك از ايشان چگونه مشك شود . . . ، اوحدى .