الزمخشري

77

مقدمة الأدب ( فارسى )

جمع ذَرَّةٌ مور خرد 7 مورچهء خرد ذَرٌّ جمع سَمْسَمَةٌ مورچهء سرخ سَمَاسِمُ جمع مَازِنٌ خايهء مور زِبَالٌ آنچ مور در دهن وى آورد قَمْلَةٌ شبش قَمْلُ جمع صُؤَابٌ رشك صِئْبَانٌ جمع بُرْغُوثٌ كيك بَرَاغِيثُ جمع قُرَادٌ كَنَه قِرْدَانٌ جمع حَلَمَةٌ كنهء بزرك حَلَمٌ جمع 6 قال الاصمعىّ اوّله قَمْقَامة صغيرٌ جدًا ثم حَمْنَانة ثم قراد ثم حلمة ثم عُلّ وطِلْح 5 حَمْنَانَةٌ كنهء خرد عَنْكَبُوتٌ تَنَنْدَه عَنَاكِبُ جمع خَدَرْنَقٌ تنندهء نر سُرْفَةٌ چوب خور 2 كرم درخت 4 چوب خواره كرم چوب ، كژهء چوب أَرَضَةٌ مترادف دَابَّةُ الْأَرْضِ سُوسَةٌ ديوك جامه 2 شبشهء كندم 4 ديوچك جامه ، شبشه 5 كژهء غلّه 7 كرم جامه سُوسٌ جمع عُثَّةٌ مترادف حِمَارُ قَبَّانٍ [ قَبَّانَ ] معا خرك زمينى 7 خرك زمين 7 جانورى بود مانند مَلَخْ نِبْرٌ نوعيست از قراد 4 النبر دُوَيْبَّة شبيهة بالقراد اذا دبت على البعير تَوَزَّمَ مدبُّها أَنْبَارٌ جمع نِبَارٌ جمع دُودَةٌ كرم دُودٌ جمع دِيدَانٌ جمع بَنَاتُ وَرْدَانٍ آنچ در نجاست از كِرْمَهَا عَلَقٌ زلو 2 ديوچه 5 زروك 7 زالو شَبَثٌ چهل پاى 2 هزار پاى 3 و هو دود يسقط من شجر الخلاف فيشبث بما دبّ عليه شِبْثَانٌ جمع جُعَلٌ سركين كردان 2 خبزدوك نر جِعْلَانٌ جمع خُنْفُسَاءُ [ خُنْفَسَاءُ ] معا مادهء او 4 خبزدوك ماده خَنَافِسُ جمع ذُرُّوحٌ عروسك 3 كاغنه ذَرَارِيحُ جمع ذُرَحْرَحٌ مترادف جَرَادَةٌ ملخ جَرَادٌ جمع دَبَاةٌ ملخ خرد 4 ملخ نپرنده دَبًى جمع جُنْدَبٌ [ جُنْدُبٌ ] معا ملخ نر جَنَادِبُ جمع زَنْبُورٌ ( ف ) 2 مُنج 4 منج بزرك زَنَابِيرُ جمع خَشْرَمٌ خانهء زنبور كُوَّارَةٌ مترادف خَلِيَّةٌ مترادف نَحْلَةٌ زنبور انكبين نَحْلٌ جمع يَعْسُوبٌ زنبور نر 2 شاه زنبوران 3 اليعسوب ملك النحل و منه قيل للسيّد يعسوب قومه 4 امير منج يَعَاسِيبُ جمع دَبْرٌ جماعت نحل دِبَارٌ جمع أَدْبُرٌ جمع قُمَّلَةٌ ديوك كندم 4 شبش كندم قُمَّلٌ جمع صَرَّارُ اللَّيْلِ آنك بشب بانك كند 3 الصرار جَزْد و فى السامى تَزْد و هو جرادٌ أسود يكون فى الزرع فَرَاشَةٌ پروانه فَرَاشٌ جمع ذُبَابٌ مكس 4 مكس سياه ذِبَّانٌ جمع قَمَعَةٌ مكس اشتر قَمَعٌ جمع شَذَاةٌ مكس سك شَذًى جمع نُعَرَةٌ مكس خر نُعَرٌ جمع هَمَجَةٌ مكس كاو 6 الهجة ذباب صغير كالبعوض يسقط على وجوه الغنم و الحَمِير و أعينها هَمَجٌ جمع قِرْقِسٌ مكس بيابان بَعُوضَةٌ پشه بَعُوضٌ جمع بَقَّةٌ پشهء بزرك 2 پشهء خرد بَقٌّ جمع باب [ فى الطّيور من الجوارح و البيزان و النّسور ، اندر نام پرندگان شكارى از شاهين و باز و باشه و كركس ] طَائِرٌ مرغ پرنده طَيْرٌ جمع أَطْيَارٌ جمع طُيُورٌ جمع جَارِحَةٌ مرغ شكارى جَوَارِحُ جمع بَازٍ باز بِيزَانٌ جمع بُزَاةٌ جمع أَبْوَازٌ جمع سِبَاقَا الْبَازِي دو پاىبند باز 5 دو الهاء پاى باز بَيْزَارٌ بازيار بَيَازِرَةٌ جمع صَقْرٌ چَرْغ 3 واسمه لشدة صوته صُقُورٌ جمع أَجْدَلٌ مترادف أَجَادِلُ جمع سَوْذَقٌ [ سُوذَقٌ ] معا مترادف سَوْذَنِيقُ مترادف سَوْذَانِقٌ مترادف غُصَّابٌ مترادف حَادِجٌ مترادف زُرَّق شاهين 3 باز سپيد 5 جوزه‌رُباى عُقَابٌ مردارخوار عِقْبَانٌ جمع بَاشَقٌ باشه 4 واشه بَوَاشِقُ جمع صُرَدٌ ستوچه 2 ستوچه ، كزنه