الزمخشري

69

مقدمة الأدب ( فارسى )

طَبْلٌ دهل طُبُولٌ جمع مِقْرَعَةٌ چوكان طبل مَقَارِعُ جمع صَنْجٌ چنك 3 زنج صُنُوجٌ جمع دَبْدَبَةٌ طبلك 5 دمامه دَبَادِبُ جمع كُوسٌ ( ف ) 3 طبل بزرك 5 دهل بُوقٌ ( ف ) 7 بورى بِيقَانٌ جمع صُورٌ ( ف ) صِيرَانٌ جمع 5 نَاقُورٌ مترادف شَبُّورٌ خرناى 3 سپيد مهرهء ترسايان 7 سپيد مهره عَلَمٌ ( ف ) 5 نشان أَعْلَامٌ جمع رَايَةٌ علم خرد رَايَاتٌ جمع لِوَاءٌ علم بزرك 5 بَنْد أَلْوِيَةٌ جمع بَنْدٌ مترادف مَنْجَنِيقٌ ( ف ) 3 هى التى ترمى بها الحجارة معرّب و اصله بالفارسية منجنيك عَرَّادَةٌ منجنيق خرد نَفَّاطَةٌ نفت‌انداز باب [ فى أنّ للوغى أبطال مقاتلة ، اندر آنك نبرد را مردان شمشير زن بايد ] مَسْلَحَةٌ سلاح‌داران 3 مردمان با سلاح مَسَالِحُ جمع سَائِفٌ شمشير دار أَمْيَلُ مرد بىشمشير رَامِحٌ نيزه‌دار أَجَّمُ مرد بىنيزه تَارِسٌ سپردار أَكْشَفُ مرد بى سپر مُقَنَّعٌ خوددار حَاسِرٌ مرد بىخود دَارِعٌ زره‌دار مُسْتَلْئِمٌ مترادف نَابِلٌ تيردار شَاكٌّ تمام سلاح أَعْزَلُ بىسلاح باب [ فى عتاد الجيش من السّيوف ، اندر آنچ سپاهيان را در ساخت نبرد از شمشير ببايد ] سِلَاحٌ ساز جنك أَسْلَحَةٌ جمع بِزَّةٌ مترادف شِكَّةٌ مترادف سَيْفٌ شمشير سُيُوفٌ جمع 5 أَسْيَافٌ جمع مُنْصَلٌ مترادف مَنَاصِلُ جمع صَمْصَامٌ شمشير بُرَّان مَشْرَفِيٌّ شمشير مشرفى 2 شمشر شامى 3 مشرفى هو منسوب الى مشرف الشام و هى قرًى من أرض العرب تدنو الى الرِيف مُهَنَّدٌ شمشير هندى 2 تيغ هندى 3 هو المطبوع من حديد الهند 5 شمشير هندوى هُنْدُوَانِيٌّ مترادف حُسَامٌ شمشير برّان مُذَكَّرٌ شمشير كناره پولاد 5 شمشير روى پولاد و ميانه نرم حَدِيدٌ تيغ تيز نَصْلُ السَّيْفِ تيغ شمشير 5 تيزئ شمشير نِصَالٌ جمع نُصُولٌ جمع شَفْرَةٌ السَّيْفِ كنارهء شمشير 2 تيزئ شمشير شِفَارٌ جمع حَدٌّ روى شمشير 2 مترادف غِرَارٌ مترادف ظُبَةٌ مترادف ظُبًى جمع ظُبَاتٌ جمع كَلٌّ شمشير كُند فِرِنْدٌ كوهر شمشير مِقْبَضٌ دستهء شمشير مَقَابِضُ جمع قَائِمَةٌ مترادف قَوَائِمُ جمع غِمْدٌ نيام شمشير أَغْمَادٌ جمع مِحْمَلٌ دوال شمشير مَحَامِلُ جمع حِمَالَةٌ مترادف حَمَائِلُ جمع نِجَادٌ مترادف 5 عِلَاقَةٌ مترادف باب [ من شكك الجيوش الرّماح و الأسلات ، اندر آنچ سپاه را در استام نبرد نيزه مىبايست ] رُمْحٌ نيزه رِمَاحٌ جمع أَرْمَاحٌ جمع أَسَلَةٌ نيزهء دراز 2 سر نيزه أَسَلٌ جمع أَسَلَاتٌ جمع قَنَاةٌ نيزهء بىآهن 2 چوب نيزه 5 نيزهء بىسنان قِنَاءٌ جمع قَنَوَاتٌ جمع قَنِيٌّ جمع صَعْدَةٌ نيزهء راست رسته صَعَادٌ جمع رُدَيْنِيٌّ نيزهء ردينى 5 نيزهء منسوب بزَنِى ردينه نام 7 رُدَيْن اسم قبيلة سَمْهَرِيٌّ نيزهء سمهرى 2 نيزهء هندى 5 نيزهء منسوب بمَرْدِى سمهر نام وَشِيجٌ درخت نيزه خَظِّيٌّ نيزهء خظى 7 خظ اسم قبيلة حَرْبَةٌ نيم نيزه 5 نيزهء خرد حِرَابٌ جمع نَيْزَكٌ مترادف 2 نيزهء كوتاه نَيَازِكُ جمع مِزْرَاقٌ زوپين مَزَارِيقُ جمع سِنَانٌ آهن سر نيزه أَسِنَّةٌ جمع شَبَاةُ الرُّمْحِ سر نيزه شَبًا جمع كَعْبٌ بند نيزه 5 بيخ نيزه ، سر بند نيزه كُعُوبٌ جمع أُنْبُوبٌ ميان دو بند نيزه 5 ميان دو بيخ نيزه أَنَابِيبُ جمع عَامِلٌ نوك نيزه 2 بن نيزه 3 و فى الديوان هو صدرُ الرمح دون السنان 4 سينهء نيزه بيرون از آهن 5 آهن زبر سنان عَوَامِلُ جمع زُجٌّ آهنِ بنِ نيزه 5 آهن زير نيزه زِجَاجٌ جمع باب [ فى أهبة الجيوش من القسّي و النّبال ، آندر آنچ تيراندازان سپاه را شايد از كمان با تير خدنگ ] قَوْسٌ كمان قِسِيٌّ جمع حَنِيَّةٌ مترادف حَنَايَا جمع قَوَّاسٌ كمان‌كر مِقْوَسٌ كمان‌دان وَتَرٌ زه كمان أَوْتَارٌ جمع عَجْسٌ [ عِجْسٌ عُجْسٌ ] مثلَّث دستهء كمان 4 مِقْبض كمان مَعْجِسٌ مترادف كَبِدٌ مترادف 2 ميان