الزمخشري

217

مقدمة الأدب ( فارسى )

فراهم آورده [ مَزَّقَ ] مَزَّقَ الثِّيَابَ بدرانيد جامها را 6 خرَّق 7 بدريد مُمَزَّقًا [ نَطَّقَ ] نَطَّقَهُ كمر بست او را 5 كمرش دربست [ نَمَّقَ ] نَمَّقَ الكِتَابَ خوب نبشت كتابرا 6 رتّبه 7 خوش نِوشت نامه را ك [ بَتَّكَ ] بَتَّكَ الآذَانَ ببُريد كوشها را 6 [ حَرَّكَ ] حَرَّكَهُ جنبانيد او را و هي الحَرَكَةُ جنبش و مَا بِهِ حَرَاكٌ نيست در وى جنبش [ حَنَّكَ ] حَنَّكَتْهُ السِّنُّ آزموده كار كرد او را پيرى 6 آزموده كردش زندكانى 7 درست رأى كردش و هي الحُنْكَةُ پخته‌رأى 7 مُحكم‌رأى 7 درست‌رأى 6 و حَنَّكْتُ الصَبِيَّ و حَنَكْتُهُ مضغتُ تمرًا أو غيره ثم دلكتُه بحنَكَه [ شَبَّكَ ] شَبَّكَ بَيْن أَصَابِعِهِ در يكديكر كرد انكشتهايش را 5 در ميان يكديكر كرد 6 درهم درآورد انكشتها را [ فَلَّكَ ] فَلَّكَ ثَدْيُ المَرْأَةِ بادريسه شد پِسْتَانِ زن 6 كردنده شد ، استدار كالفلكة [ مَسَّكَ ] مَسَّكَ بِعِصَامِهِ چنك در زد بافسار وى 5 چنك اندر زد بوى 7 بچسفيد بافسار او و مَسَّكَ الشَّىْءَ بمشك اندوده كرد چيز را 6 جعله ذَا مِسْكٍ [ مَلَّكَ ] مَلَّكَهُ الشَّىْءَ ملك او كرد چيز را ل [ أَثَّلَ ] مَجْدٌ مُؤَثَّلٌ بزركوارئ اصلى 6 شرف اصلى ، مُؤصَّلٌ [ أَجَّلَ ] أَجَّلَهُ وقت نهاد او را 5 زمان دادش 6 جعَل له أَجَلًا [ أَمَّلَ ] أَمَّلَهُ اميد داشت به دو [ أَهَّلَ ] أَهَّلَهُ للخَيْرِ سزاوار كردش بخير 6 جعَله أهلا له [ بَتَّلَ ] بَتَّلَهُ للَّهِ بريده كرد او را از دنيا از براى خداى 6 و امْرَأَةٌ مُبَتَّلَةٌ لم يتراكب لحمها [ بَجَّلَ ] بَجَّلَهُ بزركوار داشت او را 6 بزرك كرد او را [ بَدَّلَ ] بَدَّلَهُ اللَّهُ مِنَ الخَوْفِ أَمْنًا بدل داد او را خداى از ترس ايمنى [ ثَقَّلَ ] ثَقَّلَ عَلَيْهِ كرانى كرد بر وى [ جَدَّلَ ] جَدَّلَهُ بر زمين افكندش 6 بينداخت او را ، كبَّه [ جَهَّلَ ] جَهَّلَهُ جاهل داشت او را 6 نسبه إلى الجَهْلِ [ حَصَّلَ ] حَصَّلَهُ حاصل كرد او را [ حَمَّلَ ] حَمَّلَهُ كَذَا بار كرد او را فلان چيزى 5 بر نهادش چيزى [ رَتَّلَ ] رَتَّلَ القُرْآنَ آهسته خواند قرانرا 6 أَحْسن تلاوتَه [ رَمَّلَ ] رَمَّلَهُ بالدَّمِ بيالودش به خون 6 بيندود او را به خون [ زَمَّلَ ] زَمَّلَهُ فى ثَوْبِهِ پيچيدش در جامهء خود [ سَبَّلَ ] سَبَّلَ الدَّارَ سبيل كرد خانه را [ سَجَّلَ ] سَجَّلَ لَهُ القَاضِي سجل‌نامه نوشت او را قاضى 5 حكم‌نامه بست او را و سَجَّلَ عَلَيْهِ حكم بست بر وى 6 مترادف و هو السِّجِلُّ ( ف ) 5 حكم‌نامه 6 سجل‌نامه ، كتاب الحكم [ سَهَّلَ ] سَهَّلَ حِجَابَهُ آسان كرد حجابش را 5 زود بار داد او را 6 زود راه دادش [ عَجَّلَ ] عَجَّلَ لَهُ مِنَ الثَّمَنِ كَذَا زود داد او را از بهاى فلان چيزى [ عَدَّلَ ] عَدَّلَ الشُّهُودَ راست كرد كواهان را 6 قال إنهم عُدُولٌ و هو عَدْلٌ كواهِ راست و هم عُدُولٌ جمع [ عَطَّلَ ] بِئْرٍ مُعَطَّلَةٍ چاه خراب 5 چاه ضايع كذاشته 7 چاه ويران [ غَفَّلَ ] رَجُلٌ مُغَفَّلٌ مردى غافل [ فَصَّلَ ] فَصَّلَ اللُّؤْلُؤَ جدا كرد مرواريد را 6 نظَم 7 در رشته كشيد مرواريد را و فَصَّلَ المُجْمَلَ تفصيل كرد مجمل را [ فَضَّلَ ] فَضَّلَهُ عَلَيْهِ افزون نهاد او را برو [ قَبَّلَ ] قَبَّلَهُ بوسه داد او را و هي القُبْلَةُ بوسه [ كَبَّلَ ] أَسِيرٌ مُكَبَّلٌ اسِير بند بر نهاده 6 مقَيَّدٌ [ كَفَّلَ ] كَفَّلَهُ الشَّىْءَ پذيرفتارى كرد او را چيز را 6 او را پابندانِ چيز كردانيد ، ضمَّنه إياه [ كَمَّلَ ] كَمَّلَهُ تمام كردش [ مَثَّلَ ] مَثَّلَهُ صورت كردش 6 و مَثَّلَ له مِثَالًا أي صوَّره له بالكتابة و غيرها و مَثَّلَ التماثيل أي صوَّرها [ مَهَّلَ ] مَهَّلَهُ مهلت داد او را 5 زمانش داد [ نَزَّلَ ] نَزَّلَهُ فرو آوردش [ نَكَّلَ ] نَكَّلَ بِهِ عقوبت كردش 6 عذّبه ، جعَله نَكَالًا لغيره م [ أَثَّمَ ] أَثَّمَهُ كناهكار خواندش [ بَرَّمَ ] بَرَّمَهُ بستوه آورد او را 6 ملول كردش