الزمخشري
127
مقدمة الأدب ( فارسى )
[ جَزَرَ ] جَزَرَ المَاءُ فرو شد آب جَزْرًا [ حَبَرَ ] حَبَرَهُ شاد كردش 5 شادان كردش حَبْرًا و هو الحَبَرُ [ الحَبْرُ ] معا شادى 7 شادمانه و الحَبْرَةُ مترادف و الحُبُورُ مترادف [ حَجَرَ ] حَجَرَهُ بازداشت او را و حَجَرَ عَلَيْهِ القَاضِي بازداشت او را قاضى از تصرّف 5 منَعه من التصرّف حَجْرًا و هو الحَجْرُ [ الحِجْرُ ] معا بازداشت 7 حرام [ حَصَرَ ] حَصَرَهُ باز داشت او را حَصْرًا [ حَضَرَ ] حَضَرَ المَكَانَ حاضر شد بجاى حُضُورًا و كَلَّمْتُهُ بحَضْرَةِ فُلَانٍ سخن كفتم با وى به حضرت فلان و حِضْرَتِهِ [ حُضْرَتِهِ ] معا مترادف و حَضَرِهِ مترادف و مَحْضَرِهِ مترادف و هو المَحْضَرُ محضرنامه 5 محضر نبشته و المَحَاضِرُ جمع [ حَظَرَ ] حَظَرَهُ بازداشتش 5 حرام كردش حَظْرًا [ خَبَرَ ] خَبَرَهُ بيازمُودش مَخْبَرًا و خِبْرَةً و خُبْرًا [ خَثَرَ ] خَثَرَ اللَّبَنُ ستبر شد شير 5 سطبر شد ماست خُثُورًا و خَثُرَ مترادف خُثُورَةً [ خَطَرَ ] خَطَرَ الأَمْرُ بِبالِهِ كار بدل وى افتاد 7 بكذشت كار بدلش و خَطَرَ عَلَى بَالِهِ مترادف خَطْرًا [ دَبَرَ ] دَبَرَ اللَّيْلُ النَّهَارَ شب پس روز آمد 7 پس آمد شب روز را دُبُورًا [ دَثَرَ ] دَثَرَ المَنْزِلُ كهنه شد خانه دُثُورًا [ ذَكَرَ ] ذَكَرَهُ باللِّسَانَ ياد كردش به زبان ذِكْرًا و ذِكْرى و ذَكَرَهُ فِى القَلْبِ ياد كردش در دل ذُكْرًا [ زَجَرَ ] زَجَرَهُ بازداشت او را 5 زجر كردش و زَجَرَ الطَّائِرَ فال بمرغ كرد 5 تفأل به 7 فال زد بمرغ زَجْرًا [ سَبَرَ ] سَبَرَ الجُرْحَ بِالمِسْبَارِ بيازمود ريش را بميل جراحت 5 ميل در جراحت كرد ، بيازمود جراحت را سَبْرًا [ سَتَرَ ] سَتَرَهُ بپوشانيدش 7 پوشيد او را سَتْرًا و هو السِّتْرُ پرده و السُّتْرَةُ مترادف و السِّتَارَةُ مترادف [ سَجَرَ ] سَجَرَ التَّنُّورَ برفروخت تنور را و سَجَرَ اللَّهُ البَحْرَ پُر كرد خداى دريا را سَجْرًا [ سَطَرَ ] سَطَرَ بنُبِشْت سَطْرًا و هو السَّطْرُ خط و السُّطُورُ جمع و السَّطَرُ مترادف و الأَسْطَارُ جمع و المِسْطَرُ خطكش [ سَكَرَ ] سَكَرَ النَّهْرَ ببست جوى را سَكْرًا و هو السِّكْرُ بند آب [ سَمَرَ ] سَمَرَ افسانه كفت بشب سَمْرًا و هو السَّمَرُ افسانهء شب 5 حديث شب و الأَسْمَارُ جمع و هم السَّوامِرُ حديثكنندكان بشب 5 مردى افسانهكوى و السُّمَّارُ جمع [ شَجَرَ ] شَجَرَ الأَمْرُ بَيْنَهُمْ مختلف شد كار ميان ايشان 5 خلاف يعنى جنك افتاد در ميان ايشان شَجْرًا و شُجُورًا [ شَطَرَ ] شَطَرَ رند شد شُطُورًا و شَطَارَةً و هو شَاطِرٌ رند و هم شُطَّارٌ جمع و شَطَرَ الشَّىْءَ دو نيمه كرد چيز را شَطْرًا [ شَعَرَ ] شَعَرَ بِهِ بدانست او را 7 نيك دانست او را و شَعَرَهُ مترادف شِعْرَةً و شِعْرًا و مَشْعَرَةً و مَشْعُورًا 7 مَشْعُورَةً و لَيْتَ شِعْرِي كاش دانستمى 7 كاشكى دانستمى و شَعَرَ الرَّجُلُ شعر كفت مرد شِعْرًا و هو الشَّاعِرُ ( ف ) و هم الشُّعَرَاءُ جمع [ شَكَرَ ] شَكَرَ الرجُل النِّعْمَةَ سپاسدارى كرد مرد نعمت را 7 شكر كرد نعمت را شُكْرًا و شُكْرَانًا 5 و شُكُورًا [ صَدَرَ ] صَدَرَ عَنِ المَاءِ بازكشت از آب صُدُورًا و صَدَرًا و هو المَصْدَرُ جاى بازكشتن و المَصَادِرُ جمع [ ضَمَرَ ] ضَمَرَ باريك ميان شد 5 لاغر شد و ضَمُرَ مترادف ضُمُورًا و ضُمْرًا [ طَمَرَ ] طَمَرَ بجَسْت طُمُورًا [ طَهَرَ ] طَهَرَتِ المَرْأَةُ زن