سيد جعفر سجادى
1150
فرهنگ معارف اسلامى ( فارسى )
و كشتن ماهى و ملخ گرفتن ايشان است . چون مسلمانى بگيرد حلال باشد خوردن وى . و حلال نباشد از ماهى الا آنچه او را فلس بود ، و ملخ پياده حلال نباشد . و سگ ، و خوك ، و روباه ، و خرگوش ، و كفتار ، و موش دشتى ، و كشف ، و خارپشت . و موش ، و گربه ، و بوزنه ، و خرس ، و پيل ، و هر صيد كه وى را زنده گيرند و نكشند حلال نباشد . و چون سگ رها كند ، و نام خداى ببرد ، و سگ غايب گردد ، و صيد را كشته يابد ، حلال نباشد ، زيرا كه احتمال آن دارد كه از چيزى ديگر كشته شده باشد . و هر چه عاصى شود از شتر و گاو ، و دست ندهد ، حكم او حكم . وحش باشد در صحت كشتن وى بهر چه دست دهد . و همچنين اگر در چاه افتد ، و دشوار باشد ، وى را بر آوردن ، يا هم در آن در چاه بروجه مامور كشتن دشوار باشد ، بهر وجه كه توان كشتن روا بود كشتن وى . و اشتر را نحر كردن واجب است . و هر چه غير از اشتر است ، ذبح بايد كرد . و چون خواهد كه نحر كند ، هر دو دست شتر با ببندد ، و طعن در پيش سينهء وى زند به حربهاى يا كاردى و غير آن . و اشتر بايد كه بر سينه خفته ببندند ، و گاو را دو دست و پاى . بود . و گوسفند را دو دست و يك پاى و ذبح صحيح نباشد الا ببريدن حلقوم ، و هر دو رگ گردن ، و راه كذر آب و علف وى بآهن و بايد كه ذابح مسلمان بود ، و نام خداى برد ، و روى به قبله آرد آن را كه ذبح مىكند . و اگر آهن نيابد ، آبگينه و سنگ و نى روا بود چون ببرد . و بدندان و ناخن روا نباشد . هر حيوانى كه دندان نيش دارد ، و مرغى كه چنگال دارد ، و جملهء سباع ، و آنچه او را حوصله [ و قانصه ] نباشد ، يعنى : علفدان ، و سنگدانش نباشد ، حشرات زمين . اين همه حرام است ، و روا نباشد خوردن او . و مردار حرام است ، و خون ، و سپرز ، و پى زرد ، و خايه ، و غدد ، و آن پوست كه بچه درو بود ، و جاى بول ، و گل ، الا اندكى از تربت حسين ع ، و خايهء هر مرغى كه گوشت او حرام بود ، و شير او ، و خايهء هر مرغى كه هر دو طرف وى يكسان بود ، چون ندانند كه آن مرغ حلال است يا حرام ، و آنچه از حيوان باز برند و او زنده باشد ، حرام است . و هر چهارپايى كه آدمى با وى و طى كرده باشد ، و آنچه سرگينخواره باشد ، و اين آنست كه غذاى او همه سرگين آدمى باشد ، حرام باشد ، تا آنگه كه وى را استبرا دهند ، آنگه حلال شود . پس اشتر را چهل روز ببندند ، و علف دهند . و گاو را بيست روز ، و گوسفند را ده روز ، و بط و ماكيان را پنج روز ، و بروايتى ماكيان را سه روز ، و ماهى را روزى . و طعام پليد حرام است ، و آنچه غصب كرده باشند . و طعام و شراب خوردن در جايگاهى كه از زر و نقره ساخته باشند حرام است ، و هر چه مست كند اندك و بسيار آن حرام