به شرط آنكه يكى از دو طرف شك درست باشد 4 شك كثير الشك گر چه به حد وسواس نرسيده باشد 5 - شك هر يك از امام و مأموم با حفظ ديگرى كه هر يك رجوع به ديگرى كند و شكوكى كه موجب بطلان نمازند . 1 شك در نماز دو ركعتى مانند صبح و سفر 2 در نمازهاى سه ركعتى مانند مغرب 3 بين يك و زيادتر 4 بين دو و زيادتر قبل از اكمال سجدتين 5 بين دو و پنج يا زيادتر 6 بين سه و شش و زيادتر 7 بين چهار و شش و زيادتر 7 بين ركعات كه نداند چند ركعت نماز گزارده است شكوك صحيحه عبارتند از 1 شك بين دو و سه بعد از اكمال سجدتين بنا را بر سه گذارد و چهارمين ركعت را انجام دهد و بعد يك ركعت ايستاده يا دو ركعت نشسته خواند 2 بين سه و چهار در هر محلى كه هست بنا را بر چهار گذارد 3 بين دو و چهار بعد از اكمال سجدتين بنا را بر چهار گذارد دو ركعت ايستاده خوانند 4 بين دو و سه و چهار بعد از اكمال كه بنا را بر چهار گذارد نماز را تمام نمايد و بعد دو ركعت ايستاده و دو ركعت نشسته خواند 5 بين چهار و پنج بعد از اكمال سجدتين بنا را بر چهار گذارد و تشهد و سلام دهد و دو سجده سهو خواند 6 بين چهار و پنج در حال قيام كه فورا مىنشيند و شك او تبديل شود به بين سه و چهار نماز را تمام كند و بعد دو ركعت نشسته يا يك ركعت ايستاده ميخواند 7 بين سه و پنج در حال قيام فورا نشسته تبديل به دو چهار شود بنا را بر چهار گذارد و تمام كند و دو ركعت نشسته يا يك ركعت ايستاده به خواند 8 بين سه و چهار و پنج در حال قيام فورا نشسته تبديل به دو و سه و چهار شود تمام كند و مثل قبل عمل كند 9 بين پنج و شش در حال قيام تبديل به چهار و پنج شود تمام كند و 2 سجدهء سهو انجام دهد . ( از عروه ص 335 ) شَلياق - ( اصطلاح نجومى ) شلياق يا نسر واقع يا سلحفات صورتى بود از صور شمالى و از جمله نامهاى آن كورة و بفارس چنگ رومى يا عود رومى است و نيز صنج و قيثار هم گويند . ( شلياق بفتح شين و سكون لام ) شَمّ - ( اصطلاح فلسفى رجوع بشامه و حواس خمس ظاهره شود . ( از دستور ج 2 ص 223 - اسفار ج 3 ص 31 ) شَمسِ عالَمِ حِسّ . شَمسِ عالَمِ عَقل . اين اصطلاحات اشراقى است مراد از شمس عالم حس خورشيد است و از شمس عالم عقل نور الانوار است و گاه مراد عقل است و نور عقلى است . ( از ش ص 342 ) - مجموعه دوم مصنفات ص 138 ، 213 ) شَمسيّات - ( اصطلاح فلسفى ) شمسيات عبارت از شمس‌هاى مختلفى است كه در مواقع ابرى ديده مىشود بدين ترتيب كه در اثر وجود ابرهاى نازك و متراكم در آسمان از خلل و فرج آن آفتابهاى متعددى ديده مىشود كه گويند نتيجهء ارتسام خيالى است . ( از شفا ج 1 ص 267 ) شَماريخ - ( اصطلاح نجومى ) و