أبو علي سينا

50

معيار العقول ( فارسى )

باب چهارم در تركيب اين آلات با يكديگر و آن مشتمل است بر چهار فصل « 1 » چون خواهند كه چيزهاى سخت گران را بقوّتهاى اندك بجنبانند و بر بالا برند بهتر آن بود كه آلت‌ها را با يكديگر تركيب كنند چنان كه شرح داده آمد « 2 » . فصل اول در تركيب محور و بكره اگر كسى خواهد كه ده هزار من بار بر بالا كشد بقوّت منى چون ثقل ك اولى آن بود كه ركنى بر بالا بدست آرند چون ركن ط و پنج پاره چرخ بر وى سازند « 3 » و پنج پاره چرخ ديگر بر پايان يعنى بر ثقل محكم كنند « 4 » چنان كه هر چرخى از اين هزار من بار برتابد ، آنگاه رسنى بياورند چنان كه هزار من بار بر تابد و يك سر وى در ركن ط بندند و بر چرخها افكنند چنان كه شرح داده آمد ، اكنون هزار من بار « 5 » متكافى اين ده هزار من بار بود در قوّت بدان علّت كه پيشتر « 6 » شرح داده آمد . پس محورى بسازيم به اين طريق كه در فصل اوّل از باب سيوم شرح داده‌ايم

--> ( 1 ) خ : جملهء « و آن مشتمل است بر چهار فصل » ندارد . ( 2 ) شرح آن ببيان آمد : خ . ( 3 ) بر آن بندند : خ . ( 4 ) بر پاى آن محكم كنند بر بار : خ . ( 5 ) خ : « بار » ندارد . ( 6 ) كه قبل از اين : خ .