بوده به نحوى كه امير تأليف كتابى را در مسائل طبيعى بر عهدهء وى گذاشته است ( رش : ص 2 - 4 ) . اگر جملهء دعائى « درود . . . بر اهل بيت و ياران او عليهم السلام » كه پس از نام پيغامبر در مقدمهء كتاب ( ص 1 ) آمده از تصرفات و ملحقات كاتبان نباشد « 1 » احتمال ميتوان داد كه مؤلّف مذهب شيعى داشته يا بدان متمايل بوده است « 2 » . اطلاعات ما از كار علمى مؤلّف قراضهء طبيعيات نسبة بيشتر است و در بعضى از بابها مطالبى راجع به اين امر وجود دارد مؤلف يك جا ( ص 64 ) گويد : « . . . و اندر كتاب الوان كه كرده‌ام ببرهان درست كرده‌ام . . . » و در جاى ديگر ( ص 72 ) گويد : « و اين اندر كتاب هوان الالوان « 3 » مستوفى بگفته‌ام بمثالهاى روشن اگر در اين معاودت كرده آيد سخن دراز گردد . . . » ظاهرا هر دو اشاره مربوط بيك كتابست كه معلوم نيست آيا به زبان فارسى بوده است يا به عربى و بنا بر اين صاحب قراضهء طبيعيات را چنان كه بيهقى نيز در شرح حال وى تصريح كرده تصنيفات ديگر نيز بوده كه از سوء حظ بما نرسيده است . از مواضع ديگر كتاب و از اظهار نظرهاى مؤلّف به خوبى معلوم مىشود كه او خود در طبيعيّات صاحب تجربه و عمل بوده و در بعض مباحث

--> ( 1 ) - جزء « اهل بيت » در دو نسخه ذكر شده و در يك نسخه محذوفست . ( 2 ) - ولى چنان كه نوشتيم اين مطلب احتمالى است نه قطعى زيرا پيروان مذاهب اربعهء اسلامى نيز خاصه شافعيان در تصنيفات خود نسبت بخاندان پيغمبر تكريم و تفخيم ميكردند و شعراى سنى مذهب در مدح امامان شيعه اشعار ميسرودند ( رش : عبد الجليل قزوينى رازى ، كتاب النقض ص 252 ) بدين سبب به صرف ملاحظهء جملهء دعائى مذكور در متن و نظاير آن بدون قراين ديگر بشيعى بودن نويسنده و آورندهء آن حكم قطعى بتى نمىتوان كرد . ( 3 ) - ظاهرا : صوان الالوان . رش : ص 72 ، ذيل شمارهء 1 .