سيد جمال الدين الحسيني الأفغاني وآخرين
21
ضياء الخافقين
حسن شيرازي ونماينده مذهب شيعه در سامره است وبه وسيله حسنعلى خان نواب ترجمه شده است براي ملاحظه آن جناب تقديم مىدارد . اين نامه از بصره واحتمالًا در ماه گذشته پس از تبعيد جمال الدين از إيران نوشته شده واخيراً چند نسخه از آن از لندن كه شيخ حالا در آنجا أقامت دارد به تهران رسيده وبين عدهاى توزيع گرديده است . امين السلطان در چندين مورد نظر مرا به اقدامات وفعاليتهاى جمال الدين معطوف داشته است ومكرر موضوع جنبشهاى سياسي أخير إيران را گوشزد نموده مشاراليه عقيدهاش بر اين است كه اين تحريكات با پول وكمك روسيه به عمل مىآيد واحتمال قوى دارد تلگرافى كه از طرف حاجى ميرزا حسن شيرازي به شاه مخابره شده ودر آن از شاه تقاضا كردهاند كه مملكت را از چنگ اجنبىها خلاص نمايد در اثر تحريك جمال الدين بوده كه در مكتوب خود احساسات مذهبي مجتهد مزبور را برانگيخته است . امين السلطان گفت : با اين تبعيد جمال الدين از إيران به علت خصومت ودشمنى أو با انگلستان بود ، أو نمىفهمد چگونه به جمال الدين اجازه داده شده كه در انگلستان أقامت نموده وبا كمال اطمينان خاطر در آنجا زندگى كند وحمالات خود را به إيران ادامه دهد . من به امين السلطان شرح دادم كه تقريباً غير ممكن است دولت امپراطورى انگلستان بر عليه هر فردى كه در آن كشور مقيم مىباشد قدمي بردارد مگر اينكه به موجب قدرت قانون . من بايد عرض نمايم كه نتوانستم عالي جناب را قانع نمايم ، زيرا عقيدة وى بر اين است كه هر گاه دولت انگلستان نسبت به إيران حسن نيتي داشته باشد واحساس روابط حسنه را بنمايد البتة مىتواند اقداماتى نموده ومانع از اين بشود كه دشمنان إيران از لندن به دولت إيران حمله نمايند . من به امين السلطان وعده دادهام نامهء جمال الدين را كه به مجتهد معروف نوشته است حضور مبارك تقديم بدارم أصل اين نامه به عربى است پس از اينكه به فارسي ترجمه شده تبديل به انگليسى كرده است .